دانشنامهمفهوم
اجرام مسیه Messier object
اجرام مسیه فهرستی از ۱۱۰ جرم آسمانی مانند خوشه‌ها، سحابی‌ها و کهکشان‌هاست که شارل مسیه برای جلوگیری از اشتباه با دنبالهدارها تنظیم کرد و محبوب‌ترین هدف رصد آماتوری است.
فهرست مسیه مجموعه‌ای از اجرام ثابت و محو آسمان است که با حرف M و شماره (مثلاً M31) نشان داده می‌شوند. شارل مسیه، دنباله‌دارجوی فرانسوی سدهٔ هجدهم، هر بار که جرم مه‌آلودی می‌دید که حرکت نمی‌کرد، آن را در فهرست می‌نوشت تا بعداً با دنبالهدار اشتباه نشود. نخستین فهرست در سال ۱۷۷۱ با ۴۵ جرم و نسخهٔ پایانی او در سال ۱۷۸۱ با ۱۰۳ جرم منتشر شد.
اجرام مسیه چه چیزهایی هستند؟
این فهرست انواع جرمهای ژرف‌آسمان را در بر می‌گیرد. حدود ۴۰ مورد کهکشان‌اند، حدود ۲۹ خوشهٔ کروی و چند خوشهٔ باز و سحابی. چند نمونهٔ مشهور:
| شماره | جرم |
|---|---|
| M1 | سحابی خرچنگ |
| M31 | کهکشان آندرومدا |
| M42 | سحابی شکارچی |
| M45 | خوشهٔ پروین |
| M87 | کهکشان بیضوی غول‌پیکر |
بعدها پژوهشگران هفت جرم دیگر (M104 تا M110) را بر پایهٔ یادداشت‌های مسیه و همکارش پیر مشن افزودند تا مجموع به ۱۱۰ برسد. بعضی ورودی‌ها بعدها مشکوک یا اشتباه شناخته شدند.
اجرام مسیه چرا اهمیت دارند؟
این اجرام از درخشان‌ترین و آسان‌ترین جرمهای ژرف‌آسمان‌اند و بیشترشان با دوربین دوچشمی یا تلسکوپ کوچک دیده می‌شوند. به همین دلیل مناسب آغاز اخترشناسی آماتوریاند. رصدگران هر سال در اسفند و فروردین «ماراتن مسیه» برگزار می‌کنند و تلاش می‌کنند همهٔ ۱۱۰ جرم را در یک شب ببینند. چنین کاری فقط در بازهٔ کوتاهی از سال، در عرض‌های جغرافیایی مناسب و آسمانی بدون آلودگی نوری شدنی است.
پرسش‌های رایج
### اجرام مسیه چند تا هستند؟
فهرست مسیه امروزه ۱۱۰ جرم دارد، از M1 تا M110. شارل مسیه خودش ۱۰۳ تای آنها را منتشر کرد.
### چرا مسیه این فهرست را ساخت؟
مسیه دنبالهدار میجست و جرمهای مهآلود ثابت او را به اشتباه میانداختند. او آنها را فهرست کرد تا بعداً با دنبالهدارها اشتباه نشوند.
### ماراتن مسیه چیست؟
ماراتن مسیه تلاش برای دیدن همهٔ اجرام مسیه در یک شب است. بهترین زمان آن اواخر اسفند تا اوایل فروردین است.
### اجرام مسیه را چگونه می‌توان دید؟
بیشتر اجرام مسیه با دوربین دوچشمی یا تلسکوپ کوچک در آسمان تاریک دیده می‌شوند. نقشهٔ آسمان یا برنامهٔ رصدی به یافتن آنها کمک می‌کند.