جستجو برای هوش فرازمینی (Search for Extraterrestrial Intelligence یا SETI) مجموعه‌ای از پژوهش‌هاست که می‌کوشد نشانه‌ای از وجود تمدن‌های فناورانه خارج از زمین بیابد. این نشانه‌ها معمولاً سیگنال‌های رادیویی، پالس‌های نوری لیزری یا اثرات فناوری در مقیاس ستاره‌ای هستند.
نخستین جستجوی رادیویی را فرانک دریک در سال ۱۹۶۰ با پروژهٔ «اوزما» انجام داد. او با یک رادیوتلسکوپ به سوی دو ستارهٔ نزدیک گوش داد. از آن زمان، جستجوها بسیار گسترده‌تر شده‌اند.
SETI چگونه کار می‌کند؟
روش اصلی، گوش دادن به آسمان با رادیونجوم است. سیگنال‌های طبیعی مانند تابش تپ‌اخترها پهن‌باند و نامنظم‌اند، اما سیگنال یک فرستندهٔ مصنوعی معمولاً بسیار باریک‌باند است. رایانه‌ها میلیاردها کانال را برای یافتن چنین الگویی بررسی می‌کنند.
برنامهٔ Breakthrough Listen، که از سال ۲۰۱۵ آغاز شد، از تلسکوپ‌هایی مانند گرین‌بنک و پارکس برای جست‌وجوی میلیون‌ها ستاره استفاده می‌کند. علاوه بر رادیو، برخی پژوهشگران به دنبال پالس‌های لیزری و حتی نشانههای مهندسی کیهانی مانند کره دایسون هستند.
تا کنون چه یافته‌ایم؟
تا سال ۲۰۲۵ هیچ سیگنال تأییدشدهای از تمدن فرازمینی دریافت نشده است. معروف‌ترین مورد، سیگنال واو! در سال ۱۹۷۷ بود که هرگز تکرار نشد. نبود سیگنال با توجه به بزرگی آسمان، به معنای نبود حیات نیست، چون بخش بسیار کوچکی از فضا و فرکانس‌ها بررسی شده است.
چرا هنوز سکوت است؟
معادلهٔ دریک تعداد تمدن‌های ارتباط‌پذیر را تخمین می‌زند و پارادوکس فرمی می‌پرسد اگر فراوان باشند، چرا ندیده‌ایمشان. پاسخی قطعی وجود ندارد.
پرسش‌های رایج
### SETI چیست؟
SETI برنامهای علمی برای یافتن نشانههای هوش فرازمینی است. بیشتر این تلاشها با رادیوتلسکوپها و گاهی تلسکوپهای نوری انجام میشود.
### آیا SETI تا به حال سیگنالی یافته است؟
تا سال ۲۰۲۵ هیچ سیگنال تأییدشدهای از تمدن فرازمینی یافت نشده است. چند سیگنال مشکوک مانند سیگنال واو! بعداً تکرار نشدند.
### چه کسی هزینهٔ SETI را میپردازد؟
بیشتر پروژههای امروزی SETI با بودجهٔ خصوصی و بنیادهای خیریه اداره میشوند. بودجهٔ دولتی آمریکا برای این کار از دههٔ ۱۹۹۰ قطع شده است.
### آیا باید به فرازمینیها پیام بفرستیم؟
دربارهٔ این پرسش اختلافنظر هست. گروهی آن را کنجکاوی علمی میدانند و گروهی نگران خطر احتمالیاند. تا کنون پیامهای محدودی مانند پیام آرسیبو در ۱۹۷۴ فرستاده شده است.
فکت علمی