فکت علمی روز
🚀 فضاپیماها، تلسکوپها و سفر فضایی · صفحهٔ ۳
۸ موضوع از ۶۵ موضوع این ستون تا امروز گفته شده است.
- دوشنبه ۱۲ آبان ۱۴۰۴نمونههای ریوگو به زمین رسیدفضاپیمای ژاپنی هایابوسا۲ نمونههایی از سیارک ریوگو را در ۵ دسامبر ۲۰۲۰ به زمین رساند. تحلیل آنها ترکیبات آلی مانند اوراسیل، یکی از چهار جزء آراِنای، و ویتامین ب۳ را نشان داد.
- یکشنبه ۲۷ مهر ۱۴۰۴جیمز وب و نور کهنتلسکوپ فضایی جیمز وب فروسرخ را میبیند و میتواند اجرامی را ببیند که برای هابل بیش از حد کهن، دوردست یا کمنورند، مثل نخستین ستارهها و کهکشانها. چون نور زمان میبرد، با نگاه به دوردستها به گذشتهٔ جهان مینگریم.
- پنجشنبه ۱۷ مهر ۱۴۰۴تأخیر ارتباط با وویجروویجر ۱ دورترین جسم ساخت بشر از زمین است و فاصلهاش حدود ۱۷۱ برابر فاصلهٔ زمین تا خورشید است. پیشبینی میشود در نوامبر ۲۰۲۶ به فاصلهٔ یک روز نوری برسد؛ یعنی پیام رادیویی نزدیک یک روز طول میکشد تا به آن برسد.
- سهشنبه ۱۸ شهریور ۱۴۰۴چاندرا و پرتو ایکستلسکوپ فضایی چاندرا که در سال ۱۹۹۹ به فضا رفت، پرتو ایکس اجرام آسمانی را میبیند؛ پرتوی که جو زمین جذبش میکند و از زمین دیده نمیشود. نامش از اخترفیزیکدان هندیآمریکایی و برندهٔ نوبل، سوبرامانیان چاندراسخار، گرفته شده …
- جمعه ۱۴ شهریور ۱۴۰۴هابل، چشم فضاییتلسکوپ فضایی هابل از سال ۱۹۹۰ در مدار نزدیک زمین است و هنوز کار میکند. آینهای ۲٫۴ متری دارد و پنج ابزار اصلیاش در فرابنفش، مرئی و فروسرخ نزدیک میبینند.
- جمعه ۱۰ مرداد ۱۴۰۴ترمز هواییدر ترمز هوایی فضاپیما در پایینترین نقطهٔ مدارش از جو سیاره میگذرد و پسا سرعتش را کم میکند؛ این کار سوخت کمتری از ترمز با موتور میخواهد.
- سهشنبه ۷ مرداد ۱۴۰۴مریخنورد کنجکاویمریخنورد کنجکاوی از ۶ اوت ۲۰۱۲ در دهانهٔ گیل مریخ فرود آمد و بیش از یک دهه پس از مأموریت دوسالهاش هنوز کار میکند و کوه شارپ را میکاود.
- سهشنبه ۳۱ تیر ۱۴۰۴سرعت فرار از زمینسرعت فرار از زمین حدود ۱۱٫۲ کیلومتر بر ثانیه (نزدیک به ۴۰ هزار کیلومتر بر ساعت) است؛ کمینهٔ سرعتی که یک جرم بیهیچ پیشرانی برای رهایی از گرانش زمین لازم دارد.
- جمعه ۳۰ خرداد ۱۴۰۴آسانسور فضاییآسانسور فضایی طرحی پیشنهادی است که کابلی را به سطح زمین نزدیک استوا میبندد و تا فراتر از مدار زمینایستا (۳۵٬۷۸۶ کیلومتر) و تا وزنهای در فضا میکشد؛ مشکل اصلیاش استحکام کابل است و هنوز ساخته نشده است.
- چهارشنبه ۲۱ خرداد ۱۴۰۴اکسیژن از هوای مریخدستگاه MOXIE روی مریخنورد پرسویرنس در ۲۰ آوریل ۲۰۲۱ در یک ساعت ۵٫۳۷ گرم اکسیژن از دیاکسید کربن جو مریخ ساخت.
- چهارشنبه ۱۴ خرداد ۱۴۰۴جونو دور مشتریفضاپیمای جونوی ناسا از ۵ ژوئیهٔ ۲۰۱۶ در مداری قطبی دور مشتری میچرخد و ترکیب، میدان گرانشی و میدان مغناطیسی آن و نشانههای شکلگیریاش را بررسی میکند.
- یکشنبه ۲۱ اردیبهشت ۱۴۰۴نخستین عکسهای نزدیک پلوتوفضاپیمای نیوهورایزنز، پرتابشده در ۲۰۰۶، نخستین فضاپیمایی شد که در ۲۰۱۵ از کنار پلوتو و قمرهایش گذشت و از آنها عکسهای با وضوح بالا گرفت.
- شنبه ۲۰ اردیبهشت ۱۴۰۴برخورد دارت با دیمورفوسمأموریت دارت ناسا در ۲۶ سپتامبر ۲۰۲۲ فضاپیمایی را عمداً به دیمورفوس، قمر کوچک سیارک دیدیموس، کوباند و مدارش را حدود ۳۲ دقیقه کوتاهتر کرد؛ این نخستین آزمایش فضایی برای منحرفکردن یک سیارک بود.
- سهشنبه ۱۶ اردیبهشت ۱۴۰۴پنلهای خورشیدی ماهوارهپنلهای خورشیدی فوتوولتایی منبع برق تقریباً همهٔ فضاپیماهاییاند که تاکنون پرتاب شدهاند.
- شنبه ۱۳ اردیبهشت ۱۴۰۴طلوعهای پیاپی در مدارایستگاه فضایی بینالمللی تقریباً هر ۹۳ دقیقه یک بار زمین را دور میزند، یعنی روزی حدود ۱۵٫۵ بار؛ پس فضانوردانش در یک شبانهروز چندین بار طلوع و غروب خورشید میبینند.
- یکشنبه ۱۲ اسفند ۱۴۰۳آب مریخ از یخدر مریخ مقدار زیادی یخ روی سطح و زیر آن هست و استفادهٔ درجا از منابع خود مریخ میتواند جرم و هزینهٔ بار پرتابشده از زمین را کم کند.
- سهشنبه ۳۰ بهمن ۱۴۰۳هابل و تاریخ جهانهابل از فراز جو زمین تصویرهایی بسیار دقیق از فضای ژرف میگیرد و رصدهایش به پیشرفتهای بزرگی در اخترفیزیک انجامیده؛ از جمله اندازهگیری آهنگ انبساط جهان.
- سهشنبه ۲۳ بهمن ۱۴۰۳هابل و جهان دورتلسکوپ فضایی هابل کهکشان GN-z11 را یافت؛ آن را چنان میبینیم که ۱۳٫۴ میلیارد سال پیش بود، تنها ۴۰۰ میلیون سال پس از مهبانگ.
- دوشنبه ۳۰ مهر ۱۴۰۳ماهوارههای هواشناسیماهوارههای هواشناسی گونهای از ماهوارههای رصد زمیناند که بیشتر برای پایش آبوهوا و اقلیم به کار میروند و ابرها و توفانها را دنبال میکنند.
- یکشنبه ۱ مهر ۱۴۰۳سریعترین فضاپیماپارکر سولار پروب ناسا در نزدیکترین گذرش از خورشید در ۲۰۲۴ به حدود ۶۹۰٬۰۰۰ کیلومتر بر ساعت رسید و سریعترین جرم ساخت بشر است.
هر روز در تلگرام
این را هر روز در تلگرام بگیرید
فکت علمی روز @astrofact_arefi_bot: هر روز یک واقعیت علمی کوتاه و جذاب دربارهٔ نجوم و فضا، نوشتهٔ هوش مصنوعی؛ هر روز هفته یک ستون، سالگردها و بارشهای شهابی در روز خودشان، و هیچ موضوعی زودتر از دو ماه تکرا… رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.
دانش
امروز در بخش دانش
اگر چنین میشد…چرا با ضربه به یک دیاپازون، دیاپازون همفرکانس کنارش هم به صدا درمیآید؟چیزی که لمسش نکردهایم هم میتواند از ما انرژی بگیرد؛ کافی است راه انتقال و فرکانسها مناسب باشند. گاهی «سکوت» یک ساز فقط یعنی هنو…
دانشمندان ایرانی · مهندسی شیمی و سطح مواد در مقیاس نانودرسا پرویزدر سپتامبر ۲۰۲۶، دانشگاه از دریافت حمایت پژوهشی CAREER بنیاد ملی علوم آمریکا برای پروژهٔ او خبر داد: بررسی اینکه چرا الکترونها در…
زیر میکروسکوپچسب پارچهای (چسب نر و ماده)این نمای نزدیکِ بخش زبرِ چسب پارچهای، یا همان چسب نر و ماده، است. قلابهای کوچک و خمیدهٔ تصویر سرنخ اصلیاند. چیزی که از دور فقط…
رؤیای علمی · داستان و تصویر خیالیکداممان برگشته بود؟از سفر برگشت. خودش در را باز کرد. دستگاه انتقال، مسافر را آنطرف ساخته بود؛ اما اینبار نسخهٔ مبدأ پاک نشده بود. هر دو رمز خانه را…
فلکبین
در گوشههای دیگر فلکبین
پیشبینی ترکیبی فلکبینبارش و هوای ایرانپربارشترین استان در سه روز آینده: اردبیل، ۵٫۵ میلیمتر در میانگین استان.
جاندار شگفتکوزهٔ شیطاناین قارچ به شکل جامی تیره روی چوب مرده پدیدار میشود. اما در مرحلهٔ دیگری از زندگیاش میتواند بلوط و چند درخت پهنبرگ دیگر را بیم…
آسمانماه امشب
تصویر روز ناسا · سیارهگردابهها و رنگهای مشتری از نگاه جونو (Juno)