مرکز لرزهنگاری کشوری زمینلرزهای به بزرگی ۲٫۸ را در خوی، آذربایجان غربی ثبت کرد؛ بامداد سهشنبه ۲ اسفند ۱۴۰۱، ساعت ۰۲:۴۹ به وقت تهران. کانون آن در عمق ۸ کیلومتری زمین بود.
زمینلرزهای به این بزرگی یعنی چه؟
زمینلرزهای به بزرگی ۲٫۸ کوچک به شمار میآید. چنین لرزهای را معمولاً فقط ساکنان نزدیک کانون، بهویژه در طبقههای بالا یا در سکوت شب، حس میکنند و آسیبی نمیزند.
عمق ۸ کیلومتر کمژرفاست. زمینلرزههای کمعمق نزدیک کانون شدیدتر حس میشوند، ولی لرزششان زودتر از آنهایی که ژرفترند فروکش میکند. بیشتر زمینلرزههای ایران، بهویژه در زاگرس، در همین پوستهٔ بالایی رخ میدهند.
انرژیای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۲۴۰ کیلوگرم TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزهای به بزرگی ۳ حدود ۲ برابر این انرژی دارد.
زمینلرزههای پیشین خوی، آذربایجان غربی
چهارمین زمینلرزهٔ این ناحیه در هفت روز گذشته. از اسفند ۱۴۰۰ تا پیش از این زمینلرزه، ۳۵۰ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هماندازه یا قویتر در این شعاع، زمینلرزهای به بزرگی ۳٫۷ در ۱ اسفند ۱۴۰۱ بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمینشناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۱۷۰ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قویترینِ آنها به بزرگی ۷٫۳ در ۳ آذر ۱۳۵۵، ۸۵ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. شش زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزلههای تاریخی و نامدار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ تبریز ۱۷۸۰، زلزلهٔ سلماس ۱۹۳۰ (۱۷ اردیبهشت ۱۳۰۹) و زلزلهٔ تبریز ۱۶۴۱ هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله میگوید.
پس از این زمینلرزه چه آمد؟
در ماهِ پس از آن ۳۱ زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قویترینشان به بزرگی ۵٫۰ در ۲۵ اسفند، ساعت ۱۸:۴۷ بود. یعنی لرزهٔ بعدی از خود این زمینلرزه قویتر بود؛ در چنین رشتههایی، لرزهٔ نخست را «پیشلرزه» مینامند.
