مرکز لرزهنگاری کشوری زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۵ را در حوالی خشت در استان فارس ثبت کرد؛ ظهر جمعه ۲۸ دی ۱۴۰۳، ساعت ۱۱:۵۴ به وقت تهران. کانون آن در عمق ۱۰ کیلومتری زمین بود و ۲۵ کیلومتر با خود خشت فاصله داشت.
این زمینلرزه چقدر قوی بود؟
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۵ در ردهٔ لرزه‌های سبک است. این اندازه معمولاً در آبادی‌های نزدیک کانون احساس میشود؛ شاید ظرف‌ها و پنجره‌ها بلرزند، ولی آسیب در آن کم‌یاب است.
عمق ۱۰ کیلومتر در میانهٔ پوستهٔ زمین است؛ جایی که بیشتر زمینلرزههای ایران رخ میدهند. لرزه‌ای در این عمق کمی پخش‌تر از لرزه‌های خیلی کم‌عمق به سطح می‌رسد.
انرژی‌ای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۲٫۷ تن TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزه‌ای به بزرگی ۴ حدود ۶ برابر این انرژی دارد.
سابقهٔ لرزه‌خیزی خشت
احتمالاً پس‌لرزهٔ زمینلرزهٔ ۴٫۷، دیروز ساعت ۲۲:۵۰. از خرداد ۱۴۰۳ تا پیش از این زمینلرزه، ۳۵ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هم‌اندازه یا قوی‌تر در این شعاع، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳٫۵ در ۲۸ دی ۱۴۰۳ بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمین‌شناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۴۴۴ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قوی‌ترینِ آن‌ها به بزرگی ۶٫۳ در ۱۵ بهمن ۱۳۱۲، ۱۱۰ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. پنج زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزله‌های تاریخی و نام‌دار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ یاسوج ۱۹۳۴ (۱۵ بهمن ۱۳۱۲)، زلزلهٔ ۱۹۹۹ کازرون (فارس) (۱۷ اردیبهشت ۱۳۷۸) و زلزلهٔ ۱۹۸۸ نورآباد (ممسنی) (۲۰ مرداد ۱۳۶۷) هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله می‌گوید.
پس از این زمینلرزه چه آمد؟
در ماهِ پس از آن چهار زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قوی‌ترینشان به بزرگی ۴٫۱ در ۳۰ دی، ساعت ۱۱:۰۰ بود. یعنی لرزهٔ بعدی از خود این زمینلرزه قوی‌تر بود؛ در چنین رشته‌هایی، لرزهٔ نخست را «پیش‌لرزه» می‌نامند.
