بنو 101955 Bennu

بنو (101955 Bennu) سیارکی تیره و کربن‌دار از گروه سیارک‌های نزدیک به زمین است. قطر آن حدود ۴۹۰ متر است، یعنی تقریباً به اندازهٔ یک آسمان‌خراش بلند. این سیارک را در سال ۱۹۹۹ پروژهٔ «لینیر» (LINEAR) کشف کرد و نام آن از پرندهٔ بنو در اساطیر مصر باستان آمده که به رستاخیز و آفرینش پیوند دارد. شکل بنو شبیه فرفره است و دورهٔ چرخش آن حدود ۴٫۳ ساعت است.

چرا بنو مهم است؟

بنو را به دو دلیل برای مطالعه برگزیدند. نخست آنکه سیارکی کربنی است و احتمالاً مواد اولیه‌ای دست‌نخورده از آغاز منظومهٔ شمسی را در خود دارد؛ شاید ترکیبات آلی و آبی که به زمین رسیده‌اند. دوم آنکه چون جزو جرم‌های نزدیک به زمین است و مدارش با زمین تقاطع نزدیک دارد، بررسی آن به شناخت خطر برخورد هم کمک می‌کند. بر اساس محاسبات ناسا در ۲۰۲۱، احتمال برخورد بنو با زمین تا سال ۲۳۰۰ بسیار کم است و حدود یک در ۱۷۵۰ (نزدیک به ۰٫۰۶ درصد) برآورد می‌شود؛ بیشترین سهم از آن، حدود یک در ۲۷۰۰، به ۲۴ سپتامبر ۲۱۸۲ مربوط است.

مأموریت اسیریس-رکس

فضاپیمای اسیریس-رکس ناسا در سال ۲۰۱۶ پرتاب شد، در ۲۰۱۸ به بنو رسید و مدت‌ها آن را نقشه‌برداری کرد. در ۲۰ اکتبر ۲۰۲۰ دست رباتیک آن چند ثانیه سطح را لمس کرد و نمونه برداشت. کپسول نمونه در ۲۴ سپتامبر ۲۰۲۳ در صحرای یوتا فرود آمد و حدود ۱۲۱ گرم مواد داشت. سطح بنو بر خلاف انتظار مثل ساحلی از تخته‌سنگ‌ها بود و نه شنی نرم.

نمونه‌ها چه نشان دادند؟

تحلیل نمونه‌ها نشان داد که بنو شامل کربن و آب بسته‌شده در کانی‌ها، ترکیبات آلی مانند اسیدهای آمینه و بازهای نوکلئیک و نمک‌های محلول در آب است. این یافته‌ها به این فرضیه وزن می‌دهد که اجسام مشابه بنو بخشی از مواد سازندهٔ حیات را به زمین اولیه رسانده باشند. این موضوع به اخترزیست‌شناسی مربوط است. نمونه‌ها را می‌توان با نمونه‌های ریوگو در مأموریت هایابوسا ۲ مقایسه کرد.

پرسش‌های رایج

### بنو چیست؟
بنو سیارکی کربنی و نزدیک به زمین با قطر حدود ۴۹۰ متر است که مأموریت اسیریس-رکس ناسا از آن نمونه برداشت.

### نمونهٔ بنو چه زمانی به زمین رسید؟
نمونهٔ سیارک بنو در ۲۴ سپتامبر ۲۰۲۳ با کپسول اسیریس-رکس در صحرای یوتا فرود آمد و حدود ۱۲۱ گرم بود.

### آیا بنو به زمین برخورد می‌کند؟
احتمال برخورد بنو با زمین بسیار کم است؛ برآوردهای ناسا آن را تا سال ۲۳۰۰ حدود یک در ۱۷۵۰ می‌دانند، پس خطر قابل‌توجهی ندارد.

### در نمونهٔ بنو چه یافتند؟
در نمونهٔ سیارک بنو کربن، آب بسته‌شده در کانی‌ها، ترکیبات آلی مانند اسیدهای آمینه و نمک‌ها یافت شد.