یون Ion

اتم خنثی شمار پروتون و الکترونش برابر است. وقتی این برابری به هم بخورد، اتم یون می‌شود. اگر اتم الکترون از دست بدهد، بار مثبت می‌گیرد و کاتیون می‌شود، مانند Na⁺. اگر الکترون بگیرد، آنیون می‌شود، مانند Cl⁻. تنها الکترونها جابه‌جا می‌شوند و عدد اتمی تغییر نمی‌کند، پس عنصر همان می‌ماند.

## یون‌ها چگونه پدید می‌آیند؟
فلزها معمولاً الکترون می‌دهند و کاتیون می‌سازند و نافلزها الکترون می‌گیرند و آنیون می‌شوند. هنگامی که سدیم و کلر ترکیب شوند، یون‌های Na⁺ و Cl⁻ یکدیگر را با نیروی الکتریکی می‌ربایند و بلور نمک خوراکی پدید می‌آید؛ این همان پیوند یونی است (پیوند شیمیایی). گرما، نور فرابنفش یا ذرات پرانرژی هم می‌توانند اتم را یونیده کنند.

## یون در بدن و زندگی
یون‌ها پیام‌رسان‌های بدن‌اند. سلول‌های عصبی با عبور یون‌های سدیم و پتاسیم سیگنال می‌فرستند و ماهیچهٔ قلب با یون کلسیم منقبض می‌شود. به همین دلیل نوشیدنی‌های الکترولیت برای جبران کم‌آبی مناسب‌اند. محلول آب و یون‌ها برق را رسانا می‌کند و برای همین آب نمک رساناست در حالی که آب خالص چندان نیست. باتری‌ها هم با حرکت یون‌ها کار می‌کنند.

## یون در جو و فضا
در لایه‌ای از جو بالای زمین به نام یون‌سپهر، پرتوهای خورشید مولکول‌ها را یونیده می‌کنند و امواج رادیویی را بازتاب می‌دهند. برخورد ذرات باردار خورشید به جو در شفق قطبی نور می‌سازد. حالتی که در آن بیشتر اتم‌ها یونیده شده باشند پلاسما است که خورشید و ستاره‌ها از آن ساخته شده‌اند. موتور یونی فضاپیماها با شتاب‌دادن یون‌ها به پیش می‌رود (پیشران یونی).

## پرسش‌های رایج
### کاتیون و آنیون چه فرقی دارند؟
کاتیون یون با بار مثبت (الکترون از دست داده) است و آنیون یون با بار منفی (الکترون گرفته). کاتیون‌ها به سمت قطب منفی و آنیون‌ها به سمت قطب مثبت می‌روند.

### آیا یون خطرناک است؟
نه الزاماً. بسیاری از یون‌ها مانند سدیم و کلسیم برای بدن ضروری‌اند. اما برخی یون‌ها، مانند یون‌های سرب و سیانید، سمی‌اند.

### یون چرا بار دارد؟
چون شمار الکترون‌هایش با شمار پروتون‌هایش برابر نیست. هر الکترونی که کم یا زیاد شود بار یون را یک واحد عوض می‌کند.