صورتهای فلکیLepus
صورت فلکی خرگوش
خرگوش صورتی کوچک در آسمان زمستان است که درست زیر پای شکارچی (جبار) جا گرفته است. چند ستارهٔ متوسط آن چهارضلعی نامنظمی می‌سازند که با کمی تخیل شکل خرگوشی نشسته را می‌دهد. نزدیکی‌اش به شکارچی آن را در تصویر آسمان زمستانی جا انداخته است. خوشهای ستاره‌ای به نام ام ۷۹ هم در آن هست که فقط با تلسکوپ یا دوربین دوچشمی قوی دیده میشود.
- در صورالکواکب صوفی: الارنب
- نام‌های دیگر: ارنب
- بهترین زمان دیدن
- شب‌های بهمن، حدود ساعت ۹ شب در بالاترین جای خود
- از ایران
- از همهٔ ایران کامل دیده میشود
- اندازه
- ۲۹۰ درجهٔ مربع؛ از نظر اندازه رتبهٔ ۵۱ از ۸۸
- ستاره‌های پیدا با چشم
- ۴۵ ستاره تا قدر ۶ در آسمان تاریک
- میل (عرض در آسمان)
- از ۲۷° جنوبی تا ۱۱° جنوبی
ستاره‌ها
پرنورترین ستاره‌های خرگوش
قدر کمتر یعنی پرنورتر؛ چشم در آسمان تاریک تا قدر حدود ۶ را می‌بیند.
| نام | نشان | قدر |
|---|---|---|
| ارنب (Arneb) | α Leporis | ۲٫۵۸ |
| Nihal | β Leporis | ۲٫۸۱ |
| — | ε Leporis | ۳٫۱۹ |
| — | μ Leporis | ۳٫۲۹ |
| — | ζ Leporis | ۳٫۵۵ |
اعماق آسمان
اجرام مسیه در خرگوش
بیشترشان با دوربین دوچشمی یا تلسکوپ کوچک، در آسمان دور از شهر.
- M79خوشهٔ کرویقدر ۸٫۰
داستان نام
خرگوش از صورتهای کهن بطلمیوس است. در یکی از روایت‌های یونانی، شکارچی (اوریون) آسمانی همچنان شکار می‌کند و خرگوش پیش پایش می‌گریزد، در حالی که سگ بزرگ و سگ کوچک او را همراهی می‌کنند. صوفی در «صورالکواکب» آن را «الارنب» می‌نامد و زیر جبار جای می‌دهد. شکل خرگوشی زیر پای شکارچی از دیرباز در نقشه‌های آسمان تکرار شده است. هیچ داستان مفصلی دربارهٔ خود خرگوش در اسطوره‌های یونانی نیست.
چطور پیدایش کنیم
خرگوش را در شب‌های زمستان، حدود بهمن، پایین‌تر از شکارچی می‌بینید. کمربند سه‌ستارهٔ جبار را پیدا کنید و از آن به سمت پایین بروید: ستاره‌های خرگوش درست زیر پای جبار، در جنوب او، قرار دارند و چهارضلعی نامنظمی می‌سازند. اگر شب بی‌ماه باشد، ستارهٔ درخشان‌ترش (ارنب) به‌آسانی پیدا میشود. هرچه از شمال ایران به جنوب بروید، خرگوش بالاتر دیده میشود.
پرسش‌های رایج
صورت فلکی خرگوش کجاست؟
خرگوش در آسمان زمستان، درست زیر پای شکارچی (جبار) است. حدود بهمن، شبها در جنوب دیده میشود. از همهٔ نقاط ایران قابل رؤیت است و برای پیدا کردنش کافی است کمربند جبار را بشناسید. در آسمان زمستان، کمربند جبار نشانهای است که هر کسی با یک نگاه میشناسد و خرگوش درست زیر آن مینشیند.
آیا خرگوش از صورتهای قدیمی است؟
بله. این صورت یکی از چهلوهشت صورت بطلمیوس است و صوفی نیز در «صورالکواکب» آن را «الارنب» نامیده است. شکلش از دیرباز خرگوشی زیر پای شکارچی بوده است. صوفی این صورت را در فهرست خود آورده و آن را درست زیر پای جبار توصیف کرده است.
ام ۷۹ در کدام صورت است؟
ام ۷۹ خوشهای کروی از ستارههاست که در صورت خرگوش قرار دارد. با چشم غیرمسلح دیده نمیشود و برای دیدنش تلسکوپ یا دوربین دوچشمی قوی لازم است. برای پیدا کردنش، نخست خرگوش و ستارهٔ ارنب را بیابید و سپس به نقشهٔ آسمان نگاه کنید؛ خوشه کنار همان بخش است.
هم‌فصل
در همین شبها در آسمان
آسمان
امروز در بخش آسمان
آزمایشگاه
خودتان بیازمایید: آسمان
فلک‌بین
در گوشه‌های دیگر فلک‌بین
رؤیای علمی · داستان و تصویر خیالیسهمیهٔ آسمانباران فقط در محلههایی میبارید که اشتراک آسمان داشتند. دختر دستش را از مرز خیابان جلو برد. یک قطره روی انگشتش نشست و بعد، سامانه…
دانشمندان ایرانی · مهندسی مواد و فومهای فلزیافسانه ربیعیاو فوم فلزی مرکب، CMF، را توسعه داد: ساختاری شامل کرههای فلزی توخالی در یک زمینهٔ فلزی. گروه پژوهشیاش بررسی می‌کند چگونه این ساخ…
جاندار شگفتپریالیکایی رنگارنگنرِ این پرنده گلبرگهای زرد میچیند و هنگام جلب توجه ماده آنها را نشان می‌دهد. چند پرندهٔ دیگر هم به جفت در بزرگ کردن جوجهها کمک…
پیشبینی ترکیبی فلکبینبارش و هوای ایرانپربارشترین استان در سه روز آینده: گیلان، ۱۰٫۶ میلیمتر در میانگین استان.