صورت‌های فلکیPictor
صورت فلکی سهپایهٔ نقاش
سهپایهٔ نقاش صورتی کم‌نور در آسمان جنوبی است که کنار ستارهٔ درخشان سهیل (کانوپوس) قرار دارد. نامش به سه‌پایه و ابزار یک نقاش اشاره دارد. ستاره‌هایش هیچ‌کدام درخشان نیستند و شکل شاخصی ندارند، پس پیدا کردنش بیشتر با کمک سهیل است. از ایران فقط بخش شمالیاش پایین روی افق جنوبی دیده میشود. نامش در آغاز با هنر نقاشی پیوند داشت و بعدها کوتاه شد.
- نام‌های دیگر: نقاش
- بهترین زمان دیدن
- شب‌های بهمن، حدود ساعت ۹ شب در بالاترین جای خود
- از ایران
- از ایران فقط بخشی از آن بالای افق می‌آید
- اندازه
- ۲۴۷ درجهٔ مربع؛ از نظر اندازه رتبهٔ ۵۹ از ۸۸
- ستاره‌های پیدا با چشم
- ۲۳ ستاره تا قدر ۶ در آسمان تاریک
- میل (عرض در آسمان)
- از ۶۴° جنوبی تا ۴۳° جنوبی
ستاره‌ها
پرنورترین ستاره‌های سهپایهٔ نقاش
قدر کمتر یعنی پرنورتر؛ چشم در آسمان تاریک تا قدر حدود ۶ را می‌بیند.
| نام | نشان | قدر |
|---|---|---|
| — | α Pictoris | ۳٫۲۴ |
| — | β Pictoris | ۳٫۸۵ |
| — | γ Pictoris | ۴٫۵۰ |
| — | δ Pictoris | ۴٫۷۲ |
| — | ۵٫۰۴ |
داستان نام
سهپایهٔ نقاش اسطورهٔ کهن ندارد. نیکلا لویی دو لاکای، ستارهشناس فرانسوی، در دههٔ ۱۷۵۰ میلادی هنگام رصد آسمان جنوبی از دماغهٔ امید نیک، آن را به یاد ابزار نقاش نام نهاد و نخست آن را «سه‌پایه و پالت» نامید. او بیشتر صورت‌هایش را به ابزار علمی و هنری اختصاص داد. نام کامل آن بعدها کوتاه شد و امروز فقط «نقاش» یا «سهپایهٔ نقاش» می‌گویند.
چطور پیدایش کنیم
سهپایهٔ نقاش را در شب‌های زمستان، حدود بهمن، پایین در جنوب پیدا می‌کنید، آن هم فقط از جنوب ایران. ابتدا سهیل (کانوپوس)، ستارهٔ بسیار درخشان جنوب، را بیابید؛ سه‌پایه کنار آن است. سهیل خود پایین روی افق جنوبی دیده میشود. به افقی باز و آسمانی تاریک نیاز دارید و جنوب ایران، مثلاً چابهار و بندرعباس، شانس بهتری می‌دهد.
پرسش‌های رایج
صورت فلکی سهپایهٔ نقاش کجاست؟
سهپایهٔ نقاش در آسمان جنوبی، کنار ستارهٔ درخشان سهیل قرار دارد. حدود بهمن دیده میشود. از ایران فقط بخش شمالیاش و پایین روی افق جنوبی قابل رؤیت است. سهیل در ادبیات فارسی و عربی ستارهای آشناست و دیدنش از جنوب ایران برای بسیاری لذتبخش است.
سهیل کدام ستاره است؟
سهیل، که در لاتین کانوپوس نام دارد، دومین ستارهٔ درخشان شبانهٔ آسمان بعد از شعرای یمانی است. از جنوب ایران پایین روی افق دیده میشود. نام سهیل در ادبیات فارسی هم آشناست. سهیل را فقط از جنوب ایران، پایین روی افق جنوبی، میتوان دید؛ از شمال و مرکز ایران از افق بالا نمیآید.
سهپایهٔ نقاش را چه کسی ساخت؟
لاکای، ستارهشناس فرانسوی، در دههٔ ۱۷۵۰ میلادی، هنگام رصد آسمان جنوبی از دماغهٔ امید نیک، و آن را به یاد ابزار نقاش نام نهاد. این صورت از شمال و مرکز ایران دیده نمیشود، چون در جنوب افق میماند و بالا نمیآید.
هم‌فصل
در همین شب‌ها در آسمان
آسمان
امروز در بخش آسمان
آزمایشگاه
خودتان بیازمایید: آسمان
فلک‌بین
در گوشه‌های دیگر فلک‌بین
تصویر روز ناسا · سیارهابری بلند بر فراز مریخ
رؤیای علمی · داستان و تصویر خیالیسهمیهٔ آسمانباران فقط در محلههایی میبارید که اشتراک آسمان داشتند. دختر دستش را از مرز خیابان جلو برد. یک قطره روی انگشتش نشست و بعد، سامانه…
پیشبینی ترکیبی فلکبینبارش و هوای ایرانپربارشترین استان در سه روز آینده: گیلان، ۱۰٫۶ میلیمتر در میانگین استان.
اگر چنین میشد…اگر برگهای یک درخت دو برابر پهنتر شوند، آیا درخت هم دو برابر قند میسازد؟پهنتر شدن برگها به معنی دو برابر شدن قند ساختهشده نیست. اگر نور و آب و دیاکسیدکربن کافی برسد، قندسازی میتواند بیشتر شود؛ اما…