زمینلرزهای به بزرگی ۳٫۲ شب شنبه ۴ مرداد ۱۴۰۴، ساعت ۲۰:۲۱ به وقت تهران، حوالی عسلویه در استان بوشهر را لرزاند. کانون آن در عمق ۱۸ کیلومتری زمین بود و ۱ کیلومتر با خود عسلویه فاصله داشت.
این زمینلرزه چقدر قوی بود؟
زمینلرزهای به بزرگی ۳٫۲ کوچک به شمار میآید. چنین لرزهای را معمولاً فقط ساکنان نزدیک کانون، بهویژه در طبقههای بالا یا در سکوت شب، حس میکنند و آسیبی نمیزند.
عمق ۱۸ کیلومتر در میانهٔ پوستهٔ زمین است؛ جایی که بیشتر زمینلرزههای ایران رخ میدهند. لرزهای در این عمق کمی پخشتر از لرزههای خیلی کمعمق به سطح میرسد.
انرژیای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۹۵۰ کیلوگرم TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزهای به بزرگی ۴ حدود ۱۶ برابر این انرژی دارد.
سابقهٔ لرزهخیزی عسلویه
احتمالاً پسلرزهٔ زمینلرزهٔ ۴٫۷، امروز ساعت ۱۳:۴۰. از خرداد ۱۴۰۳ تا پیش از این زمینلرزه، ۱۳۸ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هماندازه یا قویتر در این شعاع، زمینلرزهای به بزرگی ۳٫۸ در ۴ مرداد ۱۴۰۴ بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمینشناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۳۰۶ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قویترینِ آنها به بزرگی ۶٫۶ در ۲۱ فروردین ۱۳۵۱، ۱۰۶ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. پنج زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزلههای تاریخی و نامدار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ قیر و کارزین ۱۳۵۱، زلزلهٔ کاکی (بوشهر) ۱۳۹۲ و زلزلهٔ ۱۹۶۸ فیروزآباد (فارس) (۲۳ شهریور ۱۳۴۷) هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله میگوید.
آیا پسلرزه داشت؟
در ماهِ پس از آن ۲۷ زمینلرزهٔ دیگر در ۵۰ کیلومتریاش ثبت شد که قویترینشان به بزرگی ۴٫۹ در ۶ مرداد، ساعت ۰۷:۲۴ بود. یعنی لرزهٔ بعدی از خود این زمینلرزه قویتر بود؛ در چنین رشتههایی، لرزهٔ نخست را «پیشلرزه» مینامند.
