صبح چهارشنبه ۲۳ اردیبهشت ۱۴۰۵، ساعت ۰۸:۲۶ به وقت تهران، زمینلرزهای به بزرگی ۳٫۹ در حوالی قصر شیرین(کرمانشاه) رخ داد. کانون آن در عمق ۱۳ کیلومتری زمین بود و نزدیکترین شهر به آن، قصر شیرین بود که ۱۵ کیلومتر با کانون فاصله داشت. سرپل ذهاب و ازگله هم بهترتیب در ۴۰ و ۵۶ کیلومتری آن بودند.
این زمینلرزه چقدر قوی بود؟
زمینلرزهای به بزرگی ۳٫۹ در ردهٔ لرزههای سبک است. چنین لرزهای معمولاً در شهرها و روستاهای نزدیک کانون حس میشود و ممکن است پنجرهها و اشیای آویزان را بلرزاند، اما بهندرت آسیب میزند.
عمق ۱۳ کیلومتر در میانهٔ پوستهٔ زمین است؛ جایی که بیشتر زمینلرزههای ایران رخ میدهند. لرزهای در این عمق کمی پخشتر از لرزههای خیلی کمعمق به سطح میرسد.
انرژیای که این زمینلرزه آزاد کرد حدود ۱۱ تن TNT برآورد میشود. مقیاس بزرگی لگاریتمی است: هر یک واحد افزایش بزرگی یعنی حدود ۳۲ برابر انرژی بیشتر، پس لرزهای به بزرگی ۴ حدود ۱ برابر این انرژی دارد.
این ناحیه پیشتر هم لرزیده است؟
از خرداد ۱۴۰۳ تا پیش از این زمینلرزه، ۵۶ زمینلرزهٔ دیگر در شعاع ۱۰۰ کیلومتری آن ثبت شده است. آخرین لرزهٔ هماندازه یا قویتر در این شعاع، زمینلرزهای به بزرگی ۵٫۰ در ۱۶ اردیبهشت ۱۴۰۵ بود.
در کاتالوگ جهانی زمینلرزههای سازمان زمینشناسی آمریکا (USGS)، از آغاز قرن بیستم تاکنون ۲۰۰ زمینلرزهٔ ۴٫۵ و بزرگتر در شعاع ۱۵۰ کیلومتری این نقطه ثبت شده است. قویترینِ آنها به بزرگی ۷٫۳ در ۲۱ آبان ۱۳۹۶، ۷۰ کیلومتر دورتر از کانون این زمینلرزه رخ داد. چهار زمینلرزهٔ ۶ و بزرگتر در همین فهرست است.
زلزلههای تاریخی و نامدار این پهنه، در ۱۵۰ کیلومتری، زلزلهٔ سرپل ذهاب (ازگله) ۱۳۹۶، زلزلهٔ سرپل ذهاب ۱۳۹۷ و زلزلهٔ جوانرود (کرمانشاه) ۱۳۹۷ هستند؛ جدول پایین صفحه سرگذشت هر کدام را در یک جمله میگوید.
پسلرزهها
در ماهِ پس از این زمینلرزه، لرزهٔ دیگری در ۵۰ کیلومتری آن ثبت نشد.
