رفتن به محتوا
فلک‌بینfalakbin.ir

دانشنامهجرم آسمانی

سحابی دمبل Dumbbell Nebula

سحابی دمبل (M27) سحابی سیاره‌نمایی در صورت فلکی روباه است که شکل دوکی یا دمبلی دارد و نخستین سحابی سیاره‌نمایی بود که در سال ۱۷۶۴ کشف شد.

نام‌های دیگر: M27

ام۲۷: سحابی دمبل
تصویر روز ناسا، 2026-06-22

سحابی دمبل، با نام M27، یکی از درخشان‌ترین سحابی‌های سیاره‌نمای آسمان است و حتی با دوربین دوچشمی دیده می‌شود. نامش از شکل آن آمده که شبیه سیب نیم‌خورده یا دمبل ورزشی است.

شارل مسیه آن را در سال ۱۷۶۴ کشف کرد و این نخستین سحابی سیاره‌نمایی بود که شناخته شد. آن زمان هیچ‌کس نمی‌دانست چنین اجرامی چه هستند.

## سحابی دمبل چگونه پدید آمد؟
سحابی دمبل پوستهٔ گازی ستاره‌ای شبیه خورشید است که در پایان عمرش لایه‌های بیرونی‌اش را رها کرده است. هستهٔ داغ و کوچک باقی‌مانده یک کوتولهٔ سفید است و تابش فرابنفشش گازها را می‌درخشاند. شکل دمبلی از آن‌جا می‌آید که گاز در راستای دو قطب ستاره آزادانه‌تر بیرون رفته است. این سحابی نمونه‌ای از سحابی‌های سیاره‌نما است.

ویژگیمقدار تقریبی
صورت فلکیروباه (Vulpecula)
فاصلهحدود ۱۲۰۰ تا ۱۴۰۰ سال نوری
قدر ظاهریحدود ۷٫۵
اندازهٔ ظاهریحدود ۸ دقیقهٔ قوسی

## چگونه سحابی دمبل را ببینیم؟
بهترین زمان رصد تابستان و اوایل پاییز است. صورت فلکی روباه در مثلث تابستانی، نزدیک صورت فلکی دجاجه و شلیاق قرار دارد. با دوربین دوچشمی ۵۰ میلی‌متری یک لکهٔ مبهم دیده می‌شود و با تلسکوپ ۱۵ سانتی‌متری شکل دمبل پیدا است. فیلتر اکسیژن III کنتراست را بیشتر می‌کند.

## پرسش‌های رایج
### سحابی دمبل چند سال نوری از ما فاصله دارد؟
سحابی دمبل حدود ۱۲۰۰ تا ۱۴۰۰ سال نوری از زمین دور است. عدد دقیق‌تر هنوز با اندازه‌گیری‌های تازه اصلاح می‌شود.

### سحابی دمبل با چشم غیرمسلح دیده می‌شود؟
خیر. با قدر حدود ۷٫۵، سحابی دمبل برای چشم غیرمسلح خیلی کم‌نور است، اما در آسمان تاریک با دوربین دوچشمی به‌خوبی دیده می‌شود.

### سحابی دمبل چه ربطی به مرگ ستاره دارد؟
سحابی دمبل بقایای ستاره‌ای است که لایه‌های بیرونی‌اش را به فضا ریخته است. خورشید ما هم در آینده‌ای دور چنین سرنوشتی خواهد داشت.

### چرا به آن دمبل می‌گویند؟
سحابی دمبل چون دو لب روشن و پررنگ در دو طرف و بخش باریک‌تر در میانه دارد، شبیه دمبل دیده می‌شود.

تصویر روز ناسا

در تصویرهای روز

همه