برنامهٔ رصد
برنامهٔ رصد شب پنجشنبه ۲۳ مهر ۱۴۰۵
در تلگرام: پنجشنبه ۲۳ مهر ۱۴۰۵
بخشی از ساعت‌های تاریکی بی‌ماه است؛ آن بازه را برای هدف‌های کم‌نور نگه دارید. شکارهای این شب را هم در کنار هدف‌های ثابت کاتالوگ بررسی کنید.
- آسمان تاریک
- ۱۸:۵۰ تا ۰۴:۳۰
- روشنی ماه
- ۲۵٪
- بی‌ماه
- ۲۰:۲۰ تا ۰۴:۳۰
👁 با چشم
- ① ۰۰:۴۰ · خوشهٔ χ برساوش (C14) در برساوش · شمال، بالای آسمان — از «غول»، جای NGC884 حدود ۱۷٫۷۷ درجه در جهت شمال آسمانی است. این فقط جهت‌یابی کلی است؛ فاصله برای یک پرش تک‌مرحله‌ای زیاد است و باید مسیر ستاره‌های میانی را در نقشهٔ دقیق پیدا کنید. در آسمان بسیار تاریک ممکن است روشنایی جمعی خوشه به صورت لکه تشخیص داده شود؛ تفکیک ستاره‌ها به ابزار نیاز دارد. نام chi Persei در کاتالوگ برای NGC 884 آمده است؛ هنگام رصد خوشهٔ دوگانه، این عضو را از NGC 869 جدا ثبت کنید.
- ② ۰۴:۳۰ · خوشهٔ کندو (M44) در سرطان · شرق، میانهٔ آسمان — حدود ۱۵ درجه جنوب‌شرق پولوکس، در امتداد خط پولوکس به قلب‌الاسد؛ میان گاما و دلتای سرطان، کمی غرب‌تر. ابری مه‌آلود و روشن در آسمان تاریک، حتی چند ستارهٔ آن جدا می‌شود. گالیله در ۱۶۰۹–۱۶۱۰ آن را با تلسکوپ به ستاره‌ها تفکیک کرد و بیش از ۴۰ ستاره شمرد.
🔭 با دوربین دوچشمی
- ③ ۲۰:۲۰ · پردهٔ شرقی (C33) در ماکیان · غرب، بالای آسمان — حدود ۳° جنوب‌شرق اپسیلون ماکیان. ستارهٔ ۵۲ ماکیان در کمان غربی (NGC 6960) است. در آسمان بسیار تاریک رگه‌ای کم‌نور؛ دشوار. فیلتر OIII کمک می‌کند. ابرنواختر حدود ۱۰ تا ۲۰ هزار سال پیش منفجر شده است.
- ④ ۰۳:۵۰ · خوشهٔ باز (M36) در ارابه‌ران · شمال شرق، نزدیک سرسو — حدود ۶ درجه جنوب‌غرب تتای ارابه‌ران؛ M38 حدود ۲٫۳ درجه شمال‌غرب آن و M37 حدود ۳٫۷ درجه جنوب‌شرقش است. لکه‌ای کوچک و کم‌نور؛ در همان میدان با M38 و M37 به‌سختی دیده می‌شود. حدود ۲۵ میلیون سال سن دارد؛ از دو خوشهٔ همسایه‌اش جوان‌تر است.
🔭 با تلسکوپ
- ⑤ ۱۹:۳۰ · سحابی حلقه (M57) در شلیاق · غرب، بالای آسمان — روی خط میان بتا و گامای شلیاق، کمی نزدیک‌تر به بتا. حلقهٔ کوچک و دودی‌گون که با بزرگ‌نمایی ۵۰ تا ۱۰۰ برابر پیداست. فیلتر OIII کمک می‌کند. حدود ۲۰۰۰ تا ۲۵۰۰ سال نوری با ما فاصله دارد؛ پوستهٔ گازی ستاره‌ای شبیه خورشید است.
- ⑥ ۲۳:۵۰ · کهکشان (M74) در حوت · جنوب، بالای آسمان — حدود ۱٫۴ درجه شرق‌شمال‌شرقِ ستارهٔ اتای حوت (قدر ۳٫۶). هستهٔ کوچک و روشن در هالهٔ بسیار کم‌نور؛ دیدنش به تاریکی آسمان بسته است. به خاطر سطح درخشش کم، از دشوارترین اعضای فهرست مسیه برای مبتدیان است؛ مشن آن را در ۱۷۸۰ یافت.
- ⑦ ۰۳:۳۰ · سحابی ستارهٔ شعله‌ور (C31) در ارابه‌ران · شمال شرق، نزدیک سرسو — حدود ۱۲° درست جنوب عیوق، حدود ۴° شرق ایوتای ارابه‌ران. ستارهٔ ای‌ای ارابه‌ران با هالهٔ ضعیف؛ سحابی بدون فیلتر دشوار است. فیلتر H-beta کمک می‌کند. ای‌ای ارابه‌ران ستاره‌ای فراری است که حدود ۲٫۷ میلیون سال پیش از ناحیهٔ شکارچی رانده شد.
🎯 چالش شب
- ⑧ ۰۴:۳۰ · کهکشان (C7) در زرافه · شمال، میانهٔ آسمان — حدود ۸ درجه شمال‌غربِ ستارهٔ امیکرون دب اکبر (قدر ۳٫۴)، نزدیک مرز زرافه و دب اکبر. ساختار لکه‌لکه و ردی از بازوها؛ ناحیهٔ ستاره‌زای NGC 2404 در لبه در آسمان تاریک. ستاره‌های متغیر قیفاووسی آن برای اندازه‌گیری فاصله‌اش، حدود ۸ تا ۱۰ میلیون سال نوری، به کار رفته‌اند.
✨ شکارهای تازه و رویدادها
- وستا · قدر ۶٫۴ (پیش‌بینی) · ساعت ۲۳:۵۰ · جنوب · با نقشهٔ دقیق و مقایسهٔ جای آن در دو شب؛ قدر پیش‌بینی‌شده است.
- پالاس · قدر ۸٫۳ (پیش‌بینی) · ساعت ۲۳:۵۰ · جنوب · با نقشهٔ دقیق و مقایسهٔ جای آن در دو شب؛ قدر پیش‌بینی‌شده است.
- سرس · قدر ۸٫۵ (پیش‌بینی) · ساعت ۰۳:۵۰ · شرق · با نقشهٔ دقیق و مقایسهٔ جای آن در دو شب؛ قدر پیش‌بینی‌شده است.
- خی ماکیان · ساعت ۱۸:۵۰ · غرب · نزدیک بیشینهٔ پیش‌بینی‌شده با دورهٔ کاتالوگ؛ تاریخ اوج و قدر فعلی قطعی نیست. با نقشهٔ ستاره‌های مقایسه روشنایی را بسنجید.
- ☄️ دنباله‌دار 10P · قدر ۱۰٫۹ · بهترین ساعت ۲۱:۵۰ · جنوب، پایین
- ☄️ دنباله‌دار 161P · قدر ۱۱٫۵ · بهترین ساعت ۱۹:۵۰ · جنوب، بالای آسمان
- 💥 SN 2026aaiv در کهکشان NGC 7331 (نوع Ia) · قدر ۱۳٫۰ · ساعت ۲۱:۰۰
💡 نکتهٔ رصدی
هوای پس از باران معمولاً شفاف‌تر است و برای رصد بهتر.
ساعت‌ها و جهت‌ها برای مرکز ایران است؛ در رصدگاه‌های دیگر زمان و ارتفاع فرق می‌کند. ابزار و رصدگاه خود را در چت خصوصی بات انتخاب کنید یا محاسبهٔ محلی صفحهٔ هر جرم را ببینید.
