صورت‌های فلکیHercules
صورت فلکی هرکول
هرکول از بزرگ‌ترین صورت‌های فلکی آسمان است اما ستاره‌هایش درخشان نیستند. هستهٔ آن چهار ستارهٔ «سنگ کلیدی» است که ذوزنقهای میان نسر واقع و تاج شمالی می‌سازند. مشهورترین جاذبه‌اش خوشهٔ کروی مسیه ۱۳ است که در شب تاریک با چشم غیرمسلح به‌صورت لکهای محو دیده میشود و با دوربین دوچشمی کاملاً روشن است. بطلمیوس آن را در فهرست چهل‌وهشت صورت فلکی آورد.
- در صورالکواکب صوفی: الجاثی
- نام‌های دیگر: جاثی
- بهترین زمان دیدن
- شب‌های تیر، حدود ساعت ۹ شب در بالاترین جای خود
- از ایران
- از همهٔ ایران کامل دیده میشود
- اندازه
- ۱٬۲۲۵ درجهٔ مربع؛ از نظر اندازه رتبهٔ ۵ از ۸۸
- ستاره‌های پیدا با چشم
- ۱۳۵ ستاره تا قدر ۶ در آسمان تاریک
- میل (عرض در آسمان)
- از ۴° شمالی تا ۵۱° شمالی
ستاره‌ها
پرنورترین ستاره‌های هرکول
قدر کمتر یعنی پرنورتر؛ چشم در آسمان تاریک تا قدر حدود ۶ را می‌بیند.
| نام | نشان | قدر |
|---|---|---|
| Kornephoros | β Herculis | ۲٫۷۸ |
| راس‌الجاثی (Rasalgethi) | α1 Herculis | ۲٫۷۸ |
| Rutilicus | ζ Herculis | ۲٫۸۱ |
| Sarin | δ Herculis | ۳٫۱۲ |
| — | π Herculis | ۳٫۱۶ |
اعماق آسمان
اجرام مسیه در هرکول
بیشترشان با دوربین دوچشمی یا تلسکوپ کوچک، در آسمان دور از شهر.
- M13خوشهٔ کروی هرکول خوشهٔ کرویقدر ۵٫۹
- M92خوشهٔ کرویقدر ۶٫۵
داستان نام
در اسطوره‌های یونانی هرکول، یعنی هراکلس، قهرمان بزرگ و پسر زئوس است که دوازده کار دشوار انجام داد؛ از کشتن شیر نمه‌آیی تا آوردن سیب‌های زرین. با این حال یونانیان قدیم این صورت را پیش‌تر «مرد زانوزده» می‌خواندند و نمی‌دانستند او کیست. بعدها او را با هراکلس یکی دانستند. صوفی آن را «الجاثی» به معنای زانو زده نامیده است. این‌ها افسانه‌اند.
چطور پیدایش کنیم
هرکول را در شب‌های تیر نزدیک بالای سر بجویید. ستارهٔ نسر واقع را در سمت شرق و تاج شمالی را در سمت غرب پیدا کنید. میان این دو چهار ستارهٔ ذوزنقهای هستند که «سنگ کلیدی» نام دارد. خوشهٔ مسیه ۱۳ در ضلع غربی سنگ کلیدی، رو به تاج شمالی است. در آسمان تاریک و بی‌ماه می‌توان آن را به شکل لکهای محو دید.
پرسش‌های رایج
خوشهٔ هرکول چیست؟
خوشهٔ هرکول یا مسیه ۱۳ مجموعهای کروی از صدها هزار ستاره است که در فاصلهٔ دهها هزار سال نوری از ما قرار دارد. در شب تاریک با چشم غیرمسلح لکهای محو است و با دوربین دوچشمی یا تلسکوپ کوچک زیبا دیده میشود.
سنگ کلیدی هرکول چیست؟
سنگ کلیدی چهار ستارهٔ ذوزنقهای در صورت فلکی هرکول است که هسته و بدنهٔ آن را تشکیل میدهد. پیدا کردن آن راهی برای یافتن خوشهٔ مسیه ۱۳ و خود صورت فلکی است. از ایران در تیر و مرداد نزدیک بالای سر دیده میشود.
هرکول در کجای آسمان است؟
هرکول میان نسر واقع و تاج شمالی است و در تیر و مرداد در آسمان شمالی نزدیک بالای سر دیده میشود. بهترین راه یافتنش این است که نسر واقع و تاج شمالی را پیدا کنید و سنگ کلیدی را میان آن دو بجویید. از همهٔ ایران قابل رؤیت است.
هم‌فصل
در همین شب‌ها در آسمان
آسمان
امروز در بخش آسمان
آزمایشگاه
خودتان بیازمایید: آسمان
فلک‌بین
در گوشه‌های دیگر فلک‌بین
دانشمندان ایرانی · مهندسی مواد و فومهای فلزیافسانه ربیعیاو فوم فلزی مرکب، CMF، را توسعه داد: ساختاری شامل کرههای فلزی توخالی در یک زمینهٔ فلزی. گروه پژوهشیاش بررسی میکند چگونه این ساخ…
رؤیای علمی · داستان و تصویر خیالیسهمیهٔ آسمانباران فقط در محلههایی میبارید که اشتراک آسمان داشتند. دختر دستش را از مرز خیابان جلو برد. یک قطره روی انگشتش نشست و بعد، سامانه…
پیشبینی ترکیبی فلکبینبارش و هوای ایرانپربارشترین استان در سه روز آینده: گیلان، ۱۰٫۶ میلیمتر در میانگین استان.
زمینزمین هماکنونگوی کامل زمین از اسکن ماهوارهای؛ حوالی ۱۱:۳۰ تهران. نمای ایران و دادههای روز در صفحهٔ گزارش.