صورت‌های فلکیNorma
صورت فلکی گونیا
گونیا صورتی کوچک و کم‌نور در آسمان جنوبی است که میان گرگ و کژدم، در نوار راه شیری قرار دارد. نام آن به ابزار نقشهکشی، یعنی گونیا، اشاره دارد. ستارههای آن روشن نیستند و صورت شکل شاخصی ندارد، اما چون در راه شیری است، با دوربین دوچشمی خوشههای ستارهای زیادی در آن دیده میشود. از ایران فقط بخش شمالیاش و کمارتفاع دیده میشود.
- بهترین زمان دیدن
- شب‌های تیر، حدود ساعت ۹ شب در بالاترین جای خود
- از ایران
- از ایران فقط بخشی از آن بالای افق می‌آید
- اندازه
- ۱۶۵ درجهٔ مربع؛ از نظر اندازه رتبهٔ ۷۴ از ۸۸
- ستارههای پیدا با چشم
- ۲۶ ستاره تا قدر ۶ در آسمان تاریک
- میل (عرض در آسمان)
- از ۶۰° جنوبی تا ۴۲° جنوبی
ستاره‌ها
پرنورترین ستارههای گونیا
قدر کمتر یعنی پرنورتر؛ چشم در آسمان تاریک تا قدر حدود ۶ را می‌بیند.
| نام | نشان | قدر |
|---|---|---|
| — | γ2 Normae | ۴٫۰۱ |
| — | ε Normae | ۴٫۴۶ |
| — | ι1 Normae | ۴٫۶۳ |
| — | η Normae | ۴٫۶۵ |
| — | δ Normae | ۴٫۷۳ |
داستان نام
گونیا اسطورهٔ کهن ندارد. نیکلا لویی دو لاکای، ستارهشناس فرانسوی، در دههٔ ۱۷۵۰ میلادی هنگام رصد آسمان جنوبی از دماغهٔ امید نیک آن را نام نهاد. او بیشتر صورت‌هایش را به ابزارهای علمی و هنری نسبت داد و این یکی را «گونیا و خطکش» نامید، همان ابزار نقشه‌کش و معمار. بعدها خطکش از نام آن افتاد و امروز فقط «گونیا» می‌گویند. جای این صورت پیش از آن میان صورت‌های قدیمی خالی بود.
چطور پیدایش کنیم
گونیا را در شب‌های تابستان، حدود تیر، پایین در جنوب پیدا می‌کنید، آن هم فقط با افق جنوبی باز. ابتدا کژدم و گرگ را بیابید؛ گونیا میان این دو، کنار راه شیری است. چون ستاره‌هایش کم‌نور و پایین‌اند، به آسمانی بسیار تاریک و بی‌ماه نیاز دارید. در جنوب ایران، مثلاً بندرعباس یا چابهار، بهتر دیده میشود.
پرسش‌های رایج
صورت فلکی گونیا کجاست؟
گونیا در آسمان جنوبی، میان گرگ و کژدم و در نوار راه شیری قرار دارد. حدود تیر در جنوب دیده میشود. از ایران فقط بخش شمالیاش و کمارتفاع قابل رؤیت است. این صورت در نوار راه شیری است و با دوربین دوچشمی میتوان در آن چند خوشهٔ ستارهای یافت.
نام گونیا از کجا آمده است؟
از ابزار نقشهکشی گونیا. لاکای، ستارهشناس فرانسوی، آن را در سدهٔ هجدهم میلادی «گونیا و خطکش» نامید و بعدها فقط «گونیا» ماند. بهترین فصل دیدنش تابستان است، وقتی کژدم و گرگ پایین در جنوباند و راهنمای پیدا کردن آن هستند.
گونیا چه ستارههایی دارد؟
ستارههای آن کمنورند و هیچکدام درخشان نیست. اما چون در راه شیری است، با دوربین دوچشمی میتوان در آن خوشههای ستارهای دید. در فهرستهای قدیمی بطلمیوس نیست و بعدها، در سدهٔ هجدهم، به آسمان افزوده شد. برای پیدا کردنشان، نخست کژدم و گرگ را بشناسید و از آنها به گونیا بروید.
هم‌فصل
در همین شب‌ها در آسمان
آسمان
امروز در بخش آسمان
آزمایشگاه
خودتان بیازمایید: آسمان
فلک‌بین
در گوشه‌های دیگر فلک‌بین
پیشبینی ترکیبی فلکبینبارش و هوای ایرانپربارشترین استان در سه روز آینده: گیلان، ۱۰٫۶ میلیمتر در میانگین استان.
زیر میکروسکوپسطح برگاین تصویر، سطح برگ گیاه آرابیدوپسیس را نشان میدهد. میان سلولهای نامنظم و شبیه تکههای پازل، چند شکاف بیضی دیده میشود. این شکاف…
اگر چنین میشد…اگر برگهای یک درخت دو برابر پهنتر شوند، آیا درخت هم دو برابر قند میسازد؟پهنتر شدن برگها به معنی دو برابر شدن قند ساختهشده نیست. اگر نور و آب و دیاکسیدکربن کافی برسد، قندسازی میتواند بیشتر شود؛ اما…
جاندار شگفتپریالیکایی رنگارنگنرِ این پرنده گلبرگهای زرد میچیند و هنگام جلب توجه ماده آنها را نشان میدهد. چند پرندهٔ دیگر هم به جفت در بزرگ کردن جوجهها کمک…