کهکشان سیگار Cigar Galaxy

کهکشان سیگار با نام M82 کهکشانی است که از کنار دیده می‌شود و ظاهری شبیه سیگار دارد. در تلسکوپ‌های کوچک لکه‌ای کشیده است، اما در تصاویر دقیق ابرهای سرخ‌رنگی از گاز را می‌بینیم که عمود بر صفحه‌اش فوران می‌کنند.

یوهان بوده این کهکشان را در سال ۱۷۷۴ کشف کرد. همسایهٔ نزدیکش کهکشان M81 است و هر دو در صورت فلکی دب اکبر قرار دارند.

## چرا کهکشان سیگار این‌قدر پرنور است؟
M82 یک کهکشان «انفجار ستاره‌زایی» است. نزدیک شدن به M81 در چند ده تا چند صد میلیون سال گذشته گاز آن را به مرکز راند و شعله‌های ستاره‌زایی را روشن کرد. نرخ ستاره‌زایی‌اش حدود ده برابر راه شیری است. باد شدید ابرنواخترها و ستاره‌های پرجرم گاز را از کهکشان بیرون می‌ریزد و «ابرباد» ساخته است. هستهٔ آن گرد و غبار فراوان دارد و در نجوم فروسرخ بسیار درخشان است. در ژانویهٔ ۲۰۱۴ ابرنواختر SN 2014J از نوع Ia در آن دیده شد؛ نمونه‌ای نزدیک که با تلسکوپ‌های کوچک هم قابل مشاهده بود (ابرنواختر نوع Ia).

## چگونه کهکشان سیگار را ببینیم؟
با دوربین دوچشمی یا تلسکوپ کوچک در آسمان تاریک به‌صورت لکه‌ای کشیده دیده می‌شود. ستاره‌زایی و ابرباد فقط در عکس آشکار است.

## پرسش‌های رایج
### کهکشان سیگار چند سال نوری از ما فاصله دارد؟
کهکشان سیگار حدود ۱۲ میلیون سال نوری از زمین فاصله دارد.

### چرا کهکشان سیگار فوران دارد؟
ستاره‌زایی بسیار شدید و ابرنواخترهای فراوان در کهکشان سیگار گاز را با باد قدرتمند از دو سوی صفحه به بیرون می‌رانند.

### کهکشان سیگار با دوربین دوچشمی دیده می‌شود؟
بله، در آسمان تاریک کهکشان سیگار لکه‌ای کم‌نور و کشیده است.

### کهکشان سیگار کنار کدام کهکشان است؟
کهکشان سیگار (M82) کنار کهکشان M81 قرار دارد و برهم‌کنش این دو ستاره‌زایی را در M82 برانگیخته است.