فکت علمی روز

🗂 همهٔ فکت‌ها · صفحهٔ ۲۶

۵۱۲ فکت، از تازه به قدیم؛ هر کدام با منبعش.

شنبه ۲۷ خرداد ۱۴۰۲رنگ‌های شفق قطبیشفق قطبی وقتی پدید می‌آید که ذرات باردار برخاسته از خورشید با میدان مغناطیسی زمین هدایت شوند و به اتم‌ها و مولکول‌های جو بخورند. گازهای برانگیخته نور می‌دهند و رنگ‌های سبز و سرخ را می‌سازند.
جمعه ۲۶ خرداد ۱۴۰۲اختروش‌ها، فانوس‌های کیهاناختروش‌ها از پرنورترین اجرام جهان‌اند. انرژی‌شان از ماده‌ای می‌آید که به درون سیاه‌چالهٔ کلان‌جرمِ مرکز یک کهکشان فرو می‌ریزد؛ نیرومندترین‌هاشان هزاران برابر یک کهکشان مثل راه شیری نور می‌دهند.
سه‌شنبه ۲۳ خرداد ۱۴۰۲ابر اورت و یان اورتابر اورت پوستهٔ فرضی عظیمی از اجرام یخی در دوردست‌های منظومهٔ شمسی است. نامش از اخترشناس هلندی یان اورت است که در سال ۱۹۵۰ وجودش را پیشنهاد کرد؛ هنوز کسی آن را مستقیم ندیده است.
دوشنبه ۲۲ خرداد ۱۴۰۲ماه قمری چند روز استواژهٔ «ماه» ریشه در گردش ماه به دور زمین دارد. فاصلهٔ میان دو هلال یا دو ماه‌نوی پیاپی، که ماه هم‌دیسی نامیده می‌شود، حدود ۲۹٫۵ روز است.
سه‌شنبه ۱۶ خرداد ۱۴۰۲انرژی تاریک و انبساط شتابانانرژی تاریک نام گذاشته شده برای چیزی ناشناخته که گمان می‌رود انبساط جهان را شتاب می‌دهد و کهکشان‌ها را سریع‌تر از هم دور می‌کند.
شنبه ۱۳ خرداد ۱۴۰۲المپوس مونس، بلندترین کوه منظومهالمپوس مونس در مریخ بلندترین آتشفشان شناخته‌شدهٔ منظومهٔ شمسی است؛ با اندازه‌گیری لیزری حدود ۲۱٫۳ کیلومتر ارتفاع دارد، یعنی حدود دو و نیم برابر ارتفاع اورست از سطح دریا.
چهارشنبه ۱۰ خرداد ۱۴۰۲اتساع زمان در نسبیتطبق نسبیت خاص، ساعتی که نسبت به ناظر با سرعتی نزدیک به سرعت نور حرکت می‌کند کندتر می‌تپد. در «پارادوکس دوقلوها» دوقلویی که سفر سریع کرده باشد، در بازگشت از برادرش جوان‌تر است.
دوشنبه ۸ خرداد ۱۴۰۲چرا فلزها در فضا جوش می‌خورنددر خلأ، دو سطح تمیز از فلزهای مشابه اگر به هم برسند محکم به هم می‌چسبند؛ این پدیده «جوش سرد» نام دارد. آژانس فضایی اروپا در سال ۲۰۰۹ مقاله‌ای دربارهٔ آن منتشر کرد، چون طراحان فضاپیما باید حسابش را داشته باشند.
یکشنبه ۷ خرداد ۱۴۰۲سال زهره کوتاه‌تر از روز آنزهره حدود ۲۴۳ روز زمینی طول می‌کشد تا یک بار به دور خودش بچرخد، ولی تنها حدود ۲۲۵ روز زمینی طول می‌کشد تا به دور خورشید بگردد. پس روزِ زهره از سالِ آن بلندتر است.
شنبه ۶ خرداد ۱۴۰۲زحل روی آب شناور می‌شودچگالی متوسط زحل حدود ۰٫۶۹ گرم بر سانتی‌متر مکعب است و از چگالی آب کمتر است. اگر وان آبی به اندازهٔ کافی بزرگ پیدا می‌شد، زحل روی آن شناور می‌ماند؛ چون بیشتر از هیدروژن و هلیوم ساخته شده است.
جمعه ۵ خرداد ۱۴۰۲خورشید و جرم منظومهخورشید حدود ۹۹٫۸۶ درصد از کل جرم منظومهٔ شمسی را در خود دارد. سیاره‌ها، قمرها، سیارک‌ها و دنباله‌دارها روی هم تنها حدود ۰٫۱۴ درصد جرم را می‌سازند.
پنجشنبه ۴ خرداد ۱۴۰۲جوش سرد فلزها در فضاوقتی دو سطح تمیز و صافِ فلزهای مشابه در خلأ فضا به هم برسند، می‌توانند محکم به هم بچسبند. به این پدیده «جوش سرد» می‌گویند؛ در آن هیچ ذوب و گرمایی در کار نیست و اتصال فقط با تماس رخ می‌دهد.

هر روز در تلگرام

این را هر روز در تلگرام بگیرید

فکت علمی روز @astrofact_arefi_bot: هر روز یک واقعیت علمی کوتاه و جذاب دربارهٔ نجوم و فضا، نوشتهٔ هوش مصنوعی؛ هر روز هفته یک ستون، سالگردها و بارش‌های شهابی در روز خودشان، و هیچ موضوعی زودتر از دو ماه تکرا… رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.

شروع در تلگرام افزودن به گروه افزودن به کانال

دانش