رفتن به محتوا
فلک‌بینfalakbin.ir

دانشنامهجرم آسمانی

ابر ماژلانی بزرگ Large Magellanic Cloud

ابر ماژلانی بزرگ کهکشانی کوتولهٔ نامنظم در حدود ۱۶۰ هزار سال نوری از ماست که همراه راه شیری است و در آسمان جنوبی با چشم غیرمسلح همچون ابری روشن دیده می‌شود.

ابر ماژلانی بزرگ
تصویر روز ناسا، 2026-07-23

ابر ماژلانی بزرگ (Large Magellanic Cloud یا LMC) یکی از نزدیک‌ترین کهکشان‌ها به راه شیری و بزرگ‌ترین قمر کهکشانی آن است. فاصله‌اش حدود ۱۶۰ هزار سال نوری و قطرش حدود ۱۴ هزار سال نوری است. این کهکشان در مرز دو صورت فلکی ماهی زرین (دورادو) و میز در آسمان جنوبی دیده می‌شود و از نیمکرهٔ شمالی، در بیشتر عرض‌ها، بالا نمی‌آید. نام آن به یاد فردیناند ماژلان است که ملوانانش آن را در سفر دور دنیا ثبت کردند.

ویژگی‌های ابر ماژلانی بزرگ

این کهکشان از نوع کهکشان کوتوله است و شکل نامنظم با یک میلهٔ مرکزی دارد. میلیاردها ستاره دارد و پر از گاز است، پس ستاره‌ها در آن با شتاب زاده می‌شوند. بزرگ‌ترین منطقهٔ ستاره‌زایی آن «سحابی رتیل» (تارانتولا) است که از پرنورترین نواحی ستاره‌زایی گروه محلی است.

ویژگیمقدار تقریبی
فاصلهحدود ۱۶۰ هزار سال نوری
قطرحدود ۱۴ هزار سال نوری
نوعکوتولهٔ نامنظم
صورت‌های فلکیماهی زرین و میز

ابرنواختر ۱۹۸۷ الف

نزدیک‌ترین ابرنواختر در چند سده در همین کهکشان رخ داد. این ابرنواختر، «SN 1987A»، در فوریهٔ ۱۹۸۷ دیده شد و فرصتی برای مطالعهٔ مرگ ستاره‌های پرجرم فراهم کرد. ردیابی نوترینوهای آن نیز ثبت شد.

رابطه با ابر ماژلانی کوچک

ابر ماژلانی بزرگ و ابر ماژلانی کوچک با هم در حال برهم‌کنش گرانشی‌اند و با «پل ماژلانی» از گاز و ستاره به هم وصل‌اند و دنباله‌ای گازی به نام «جریان ماژلانی» از آن‌ها به جا مانده است. آینده‌ای نامعلوم برای آنها پیش‌بینی می‌شود، شاید روزی با راه شیری ادغام شوند.

پرسش‌های رایج

### ابر ماژلانی بزرگ چیست؟
ابر ماژلانی بزرگ کهکشانی کوتوله و همراه راه شیری است که در حدود ۱۶۰ هزار سال نوری از ما دورتر است.

### ابر ماژلانی بزرگ را از کجا می‌توان دید؟
ابر ماژلانی بزرگ در نیمکرهٔ جنوبی و در عرض‌های جنوبی با چشم غیرمسلح دیده می‌شود، ولی از بیشتر مناطق ایران پایین‌تر از افق است.

### نام ابر ماژلانی از کجا آمده؟
نام ابر ماژلانی از فردیناند ماژلان گرفته شده است، دریانوردی که ملوانانش در سفر دور جهان آن را گزارش کردند.

### ابرنواختر ۱۹۸۷ الف در کدام کهکشان بود؟
ابرنواختر ۱۹۸۷ الف در ابر ماژلانی بزرگ رخ داد و نزدیک‌ترین ابرنواختر دیده‌شده در چند سدهٔ اخیر بود.

تصویر روز ناسا

در تصویرهای روز

همه