فکت علمی روز
🗂 همهٔ فکت‌ها · صفحهٔ ۱۶
۵۱۲ فکت، از تازه به قدیم؛ هر کدام با منبعش.
- دوشنبه ۱۹ شهریور ۱۴۰۳جرم حلقه‌های زحلحلقه‌های زحل تقریباً یکسره از یخ آب‌اند و اندکی مادهٔ سنگی دارند؛ ذره‌هایشان از اندازهٔ میکرومتر تا چند متر است.
- یکشنبه ۱۸ شهریور ۱۴۰۳معادلهٔ دریکمعادلهٔ دریک می‌کوشد شمار تمدن‌های فرازمینی قابل ارتباط در کهکشان ما را تخمین بزند.
- پنجشنبه ۱۵ شهریور ۱۴۰۳طلوع خورشید در غرب زهرهزهره بسیار کند و وارونهٔ بیشتر سیاره‌ها به دور خود می‌چرخد؛ به همین دلیل خورشید در آنجا از غرب طلوع می‌کند.
- سه‌شنبه ۱۳ شهریور ۱۴۰۳خورشید غول سرخ می‌شودحدود ۵ میلیارد سال دیگر خورشید از رشتهٔ اصلی بیرون می‌آید و غول سرخ می‌شود؛ عطارد و زهره را می‌بلعد و احتمالاً زمین را هم.
- یکشنبه ۱۱ شهریور ۱۴۰۳باد خورشیدی و شفقباد خورشیدی جریانی از ذرات باردار از خورشید است که با رسیدن به زمین می‌تواند شفق قطبی بسازد.
- پنجشنبه ۸ شهریور ۱۴۰۳ابرنواختر و کهکشاندرخشندگی اوج ابرنواختر می‌تواند با کل کهکشان میزبانش برابری کند و سپس طی چند هفته یا ماه کم‌فروغ می‌شود.
- چهارشنبه ۷ شهریور ۱۴۰۳شمار سیاره‌های فراخورشیدیتا اول اکتبر ۲۰۲۶ بیش از ۶۳۷۰ سیارهٔ فراخورشیدی تأیید شده است. برآورد می‌شود حدود یکی از هر پنج ستارهٔ خورشیدسان سیاره‌ای زمین‌اندازه در پهنهٔ زیست‌پذیر داشته باشد.
- دوشنبه ۵ شهریور ۱۴۰۳اقیانوس زیر یخ اروپاقمر اروپای مشتری زیر سطحش اقیانوسی از آب دارد که شاید پناهگاه حیات فرازمینی هم باشد؛ گرمای کشندی آن را مایع نگه می‌دارد.
- پنجشنبه ۱ شهریور ۱۴۰۳کرم‌چاله و نسبیت عاممعادله‌های نسبیت عام وجود کرم‌چاله‌ها را، به‌صورت میان‌برهای فرضی در فضا-زمان، ممکن می‌دانند؛ هنوز هیچ‌کدام دیده نشده است.
- دوشنبه ۲۹ مرداد ۱۴۰۳اسپوتنیک ۱اسپوتنیک ۱، نخستین ماهوارهٔ مصنوعی، در ۱۹۵۷ از شوروی پرتاب شد و هر دور زمین را در حدود ۹۶ دقیقه می‌پیمود.
- یکشنبه ۲۸ مرداد ۱۴۰۳گرانش و گذر زمانطبق نسبیت عام، ساعتی که به سطح زمین نزدیک‌تر است کمی کندتر از ساعتی در ارتفاع بیشتر کار می‌کند.
- چهارشنبه ۲۴ مرداد ۱۴۰۳آیندهٔ خورشیدخورشید در آینده‌ای دور به غول سرخ تبدیل می‌شود، بیش از ۲۰۰ برابر شعاع امروزش بزرگ می‌شود و عطارد و زهره و احتمالاً زمین را می‌بلعد.
- دوشنبه ۲۲ مرداد ۱۴۰۳زمان سفر به مریخفضاپیماها با کم‌مصرف‌ترین مدار، یعنی مدار انتقالی هوهمان، حدود ۹ ماه در راه مریخ‌اند؛ طرح‌های پرمصرف‌تر می‌توانند زمان رفت‌وبرگشت را کوتاه‌تر کنند.
- پنجشنبه ۱۸ مرداد ۱۴۰۳نگاه به گذشتهٔ کهکشان‌هانور کهکشان‌های دور مدت بسیار درازی در راه است، پس تلسکوپ‌ها گذشتهٔ آن‌ها را نشان می‌دهند؛ اخترشناسان این فاصلهٔ زمانی را «زمان بازنگری» (lookback time) می‌نامند.
- دوشنبه ۱۵ مرداد ۱۴۰۳سیاه‌چاله و گذر زماننزدیک سیاه‌چاله، به‌دلیل گرانش شدید، زمان نسبت به ناظری دور بسیار کندتر می‌گذرد.
- یکشنبه ۱۴ مرداد ۱۴۰۳اتساع زمان در سفر پرسرعتدر نسبیت خاص، برای مسافری که با سرعتی نزدیک به نور سفر می‌کند زمان کندتر می‌گذرد و پس از بازگشت از دوستان خود کم‌سن‌تر است؛ به این پدیده اتساع زمان می‌گویند.
- سه‌شنبه ۹ مرداد ۱۴۰۳پلوتو در کمربند کایپرپلوتو در کمربند کایپر جای دارد و از نظر حجم بزرگ‌ترین جرم شناخته‌شدهٔ فراسوی نپتون است. فضاپیمای نیوهورایزنز در ژوئیهٔ ۲۰۱۵ از کنارش گذشت و تنها فضاپیمایی است که تاکنون پلوتو را مستقیم کاویده است.
- شنبه ۶ مرداد ۱۴۰۳شمار ستاره‌های راه شیریکهکشان راه شیری میان ۱۰۰ تا ۴۰۰ میلیارد ستاره دارد.
- دوشنبه ۱ مرداد ۱۴۰۳سفر نور خورشیدنور خورشید حدود ۸ دقیقه تا زمین راه دارد (حدود ۸ دقیقه و ۲۰ ثانیه با فاصلهٔ میانگین). جیمز بردلی در ۱۷۲۹ با پدیدهٔ انحراف نور آن را حدود ۸ دقیقه و ۱۲ ثانیه برآورد کرد.
- جمعه ۲۹ تیر ۱۴۰۳دور شدن ماه از زمینماه هر سال حدود ۳٫۸ سانتی‌متر از زمین دور می‌شود؛ علتش برهم‌کنش کشندی میان زمین و ماه است.
هر روز در تلگرام
این را هر روز در تلگرام بگیرید
فکت علمی روز @astrofact_arefi_bot: هر روز یک واقعیت علمی کوتاه و جذاب دربارهٔ نجوم و فضا، نوشتهٔ هوش مصنوعی؛ هر روز هفته یک ستون، سالگردها و بارش‌های شهابی در روز خودشان، و هیچ موضوعی زودتر از دو ماه تکرا… رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.
دانش
امروز در بخش دانش
اگر چنین میشد…اگر برگهای یک درخت دو برابر پهنتر شوند، آیا درخت هم دو برابر قند میسازد؟پهنتر شدن برگها به معنی دو برابر شدن قند ساختهشده نیست. اگر نور و آب و دیاکسیدکربن کافی برسد، قندسازی می‌تواند بیشتر شود؛ اما…
دانشمندان ایرانی · مهندسی مواد و فومهای فلزیافسانه ربیعیاو فوم فلزی مرکب، CMF، را توسعه داد: ساختاری شامل کرههای فلزی توخالی در یک زمینهٔ فلزی. گروه پژوهشیاش بررسی می‌کند چگونه این ساخ…
زیر میکروسکوپسطح برگاین تصویر، سطح برگ گیاه آرابیدوپسیس را نشان میدهد. میان سلولهای نامنظم و شبیه تکههای پازل، چند شکاف بیضی دیده می‌شود. این شکاف…
رؤیای علمی · داستان و تصویر خیالیسهمیهٔ آسمانباران فقط در محلههایی میبارید که اشتراک آسمان داشتند. دختر دستش را از مرز خیابان جلو برد. یک قطره روی انگشتش نشست و بعد، سامانه…
فلک‌بین
در گوشه‌های دیگر فلک‌بین
جاندار شگفتپریالیکایی رنگارنگنرِ این پرنده گلبرگهای زرد میچیند و هنگام جلب توجه ماده آن‌ها را نشان میدهد. چند پرندهٔ دیگر هم به جفت در بزرگ کردن جوجهها کمک…
آسمانماه امشب
پیشبینی ترکیبی فلکبینبارش و هوای ایرانپربارشترین استان در سه روز آینده: ایلام، ۱۲٫۲ میلیمتر در میانگین استان.
تصویر روز ناسا · دنبالهدار و سیارکدنبالهدار پناستارز و شهاب رنگینکمانی