فکت علمی روز
🗂 همهٔ فکت‌ها · صفحهٔ ۱۰
۵۱۲ فکت، از تازه به قدیم؛ هر کدام با منبعش.
- یکشنبه ۲ شهریور ۱۴۰۴گانیمد از عطارد هم بزرگ‌تر استگانیمد، بزرگ‌ترین قمر مشتری و کل منظومهٔ شمسی، از سیارهٔ عطارد بزرگ‌تر است، هرچند گرانش سطحش کمی کمتر از عطارد است. اقیانوس درونی آن شاید آبی بیش از همهٔ اقیانوس‌های زمین داشته باشد.
- شنبه ۱ شهریور ۱۴۰۴سدنا؛ مداری که ۱۱ هزار سال طول می‌کشدسدنا، سیارهٔ کوتولهٔ احتمالی در لبهٔ منظومهٔ شمسی، حدود ۱۱ هزار سال برای یک دور گردش به دور خورشید زمان می‌برد. مدار بسیار کشیده و دور آن هنوز پرسشی باز است و فرضیه‌هایی مانند وجود سیارهٔ نهم برای توضیحش مطرح شده است.
- جمعه ۳۱ مرداد ۱۴۰۴وزن شما روی پلوتونگرانش سطح پلوتون حدود ۶ درصد گرانش زمین است؛ پس کسی که روی زمین ۷۰ کیلوگرم وزن دارد، روی پلوتون حدود ۴ کیلوگرم وزن می‌کند.
- پنجشنبه ۳۰ مرداد ۱۴۰۴نجوم با طالع‌بینی فرق داردنجوم دانشی دانشگاهی است که پدیده‌های قابل مشاهده فراتر از جو زمین را بررسی می‌کند، اما طالع‌بینی از جای ظاهری اجرام آسمانی برای فال‌گیری و پیشگویی استفاده می‌کند. این دو در گذشته با هم آمیخته بودند و کم‌کم از هم جدا شدن…
- جمعه ۲۴ مرداد ۱۴۰۴نوترینوهای خورشید از بدن ما می‌گذرندهر ثانیه ده‌ها میلیارد نوترینوی خورشیدی از هر سانتی‌متر مربع بدن ما می‌گذرند، بی‌آنکه اثری بگذارند. نوترینوها آن‌قدر کم با ماده برهم‌کنش می‌کنند که آشکارکردنشان دشوار است.
- پنجشنبه ۲۳ مرداد ۱۴۰۴میدان مغناطیسی بی‌نهایت قوی مگنتارهامگنتار نوعی ستارهٔ نوترونی است با میدان مغناطیسی فوق‌العاده قوی، در حدود یک میلیارد تا صد میلیارد تسلا. فروپاشی همین میدان پرتوهای پرانرژی ایکس و گاما تولید می‌کند.
- چهارشنبه ۲۲ مرداد ۱۴۰۴قند در ابرهای میان‌ستاره‌ایاخترشناسان با آرایهٔ آلما مولکول ساده‌ای از خانوادهٔ قندها به نام گلیکول‌آلدهید را در گاز پیرامون ستارهٔ جوان IRAS 16293−2422 یافته‌اند. این یافته نشان می‌دهد مواد سازندهٔ زندگی شاید در جای درست و زمان درست کنار سیاره‌ه…
- سه‌شنبه ۲۱ مرداد ۱۴۰۴سدنا و مدار ده‌ها هزار سالهسدنا، سیارهٔ کوتولهٔ دوردست در منظومهٔ شمسی، حدود ۱۱٬۴۰۰ سال طول می‌کشد تا یک بار به دور خورشید بگردد. مدار آن بسیار کشیده است و در دورترین نقطه از خورشید حدود ۹۳۷ برابر فاصلهٔ زمین تا خورشید فاصله می‌گیرد.
- دوشنبه ۲۰ مرداد ۱۴۰۴صخرهٔ بلند میراندامیراندا، قمر اورانوس، صخره‌ای به نام ورونا روپس دارد که ارتفاعش را تا حدود ۲۰ کیلومتر هم تخمین زده‌اند و شاید بلندترین صخرهٔ شناخته‌شدهٔ منظومهٔ شمسی باشد.
- شنبه ۱۸ مرداد ۱۴۰۴آسمان هرگز کاملاً سیاه نیستآسمان شب حتی دور از شهر کاملاً سیاه نیست؛ نور ضعیف جو (درخشش شبانه)، نور زودیاکی و نور ستاره‌های دور آن را کمی روشن می‌کند.
- پنجشنبه ۱۶ مرداد ۱۴۰۴سال بلند اریساریس، سیارهٔ کوتولهٔ دوردست، حدود ۵۵۸ سال زمینی طول می‌کشد تا یک دور به خورشید بگردد.
- دوشنبه ۱۳ مرداد ۱۴۰۴روی ثابت ماهماه همیشه یک روی خود را به زمین نشان می‌دهد، چون به‌دلیل قفل کشندی زمان چرخش ماه به دور خودش با زمان گردشش دور زمین برابر است.
- جمعه ۱۰ مرداد ۱۴۰۴ترمز هواییدر ترمز هوایی فضاپیما در پایین‌ترین نقطهٔ مدارش از جو سیاره می‌گذرد و پسا سرعتش را کم می‌کند؛ این کار سوخت کمتری از ترمز با موتور می‌خواهد.
- سه‌شنبه ۷ مرداد ۱۴۰۴مریخ‌نورد کنجکاویمریخ‌نورد کنجکاوی از ۶ اوت ۲۰۱۲ در دهانهٔ گیل مریخ فرود آمد و بیش از یک دهه پس از مأموریت دوساله‌اش هنوز کار می‌کند و کوه شارپ را می‌کاود.
- یکشنبه ۵ مرداد ۱۴۰۴سیاره‌های زمین‌سانبرپایهٔ داده‌های تلسکوپ کپلر، شاید تا ۴۰ میلیارد سیارهٔ هم‌اندازهٔ زمین در منطقهٔ قابل سکونت ستاره‌های خورشیدسان و کوتوله‌های سرخ راه شیری باشند؛ حدود ۱۱ میلیاردشان گرد ستاره‌هایی شبیه خورشید می‌گردند.
- شنبه ۴ مرداد ۱۴۰۴چندجهانیچندجهانی مجموعه‌ای فرضی از همهٔ جهان‌هاست؛ برخی فیزیک‌دانان آن را بیشتر نظریه‌ای فلسفی می‌دانند تا فرضیه‌ای علمی، چون با مشاهده رد یا اثبات نمی‌شود.
- جمعه ۳ مرداد ۱۴۰۴گالیله و تلسکوپگالیله در ۱۶۰۹ تلسکوپی با دو عدسی ساخت، یکی همگرا و یکی واگرا، و با آن دید سطح ماه صاف نیست و چهار قمر بزرگ مشتری را یافت؛ نخستین تلسکوپ را پیش‌تر هانس لیپرشی در هلند ثبت کرده بود.
- پنجشنبه ۲ مرداد ۱۴۰۴شکاف ایتاکا در تتیستتیس، قمر زحل، دره‌ای به نام ایتاکا دارد که تا ۱۰۰ کیلومتر پهنا و بیش از ۲۰۰۰ کیلومتر درازا دارد و حدود سه‌چهارم محیط قمر را دور می‌زند.
- سه‌شنبه ۳۱ تیر ۱۴۰۴سرعت فرار از زمینسرعت فرار از زمین حدود ۱۱٫۲ کیلومتر بر ثانیه (نزدیک به ۴۰ هزار کیلومتر بر ساعت) است؛ کمینهٔ سرعتی که یک جرم بی‌هیچ پیشرانی برای رهایی از گرانش زمین لازم دارد.
- شنبه ۲۸ تیر ۱۴۰۴سدناسدنا سیارهٔ کوتولهٔ دوردستی است که سطحش از یخ آب، دی‌اکسید کربن و اتان پوشیده شده و حدود ۱۱٬۴۰۰ سال طول می‌کشد تا یک بار دور خورشید بگردد.
هر روز در تلگرام
این را هر روز در تلگرام بگیرید
فکت علمی روز @astrofact_arefi_bot: هر روز یک واقعیت علمی کوتاه و جذاب دربارهٔ نجوم و فضا، نوشتهٔ هوش مصنوعی؛ هر روز هفته یک ستون، سالگردها و بارش‌های شهابی در روز خودشان، و هیچ موضوعی زودتر از دو ماه تکرا… رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.
دانش
امروز در بخش دانش
اگر چنین میشد…اگر برگهای یک درخت دو برابر پهنتر شوند، آیا درخت هم دو برابر قند میسازد؟پهنتر شدن برگها به معنی دو برابر شدن قند ساختهشده نیست. اگر نور و آب و دیاکسیدکربن کافی برسد، قندسازی میتواند بیشتر شود؛ اما…
دانشمندان ایرانی · مهندسی مواد و فومهای فلزیافسانه ربیعیاو فوم فلزی مرکب، CMF، را توسعه داد: ساختاری شامل کرههای فلزی توخالی در یک زمینهٔ فلزی. گروه پژوهشیاش بررسی می‌کند چگونه این ساخ…
زیر میکروسکوپسطح برگاین تصویر، سطح برگ گیاه آرابیدوپسیس را نشان می‌دهد. میان سلولهای نامنظم و شبیه تکههای پازل، چند شکاف بیضی دیده میشود. این شکاف…
رؤیای علمی · داستان و تصویر خیالیسهمیهٔ آسمانباران فقط در محلههایی میبارید که اشتراک آسمان داشتند. دختر دستش را از مرز خیابان جلو برد. یک قطره روی انگشتش نشست و بعد، سامانه…
فلک‌بین
در گوشه‌های دیگر فلک‌بین
پیشبینی ترکیبی فلکبینبارش و هوای ایرانپربارشترین استان در سه روز آینده: ایلام، ۱۲٫۲ میلیمتر در میانگین استان.
جاندار شگفتپریالیکایی رنگارنگنرِ این پرنده گلبرگهای زرد میچیند و هنگام جلب توجه ماده آنها را نشان می‌دهد. چند پرندهٔ دیگر هم به جفت در بزرگ کردن جوجهها کمک…
تصویر روز ناسا · دنبالهدار و سیارکدنبالهدار پناستارز و شهاب رنگینکمانی
زمینزمین هماکنونگوی کامل زمین از اسکن ماهوارهای؛ حوالی ۱۱:۳۰ تهران. نمای ایران و داده‌های روز در صفحهٔ گزارش.