فضانورد Astronaut
فضانورد کسی است که آموزش دیده و با فضاپیما به فضا سفر میکند. نخستین فضانورد جهان یوری گاگارین بود که در ۱۲ آوریل ۱۹۶۱ یک بار دور زمین چرخید.
نامهای دیگر: کیهاننورد، فضانوردی
واژهٔ انگلیسی astronaut از یونانی به معنای «ملوان ستارهها» آمده است. در روسیه آن را «کیهاننورد» (cosmonaut) و در انگلیسی برای فضانورد چینی اصطلاح «تایکونات» هم به کار میرود. در فارسی هر دو واژهٔ فضانورد و کیهاننورد رایج است.
نخستین فضانوردان
نخستین انسان در فضا یوری گاگارین بود که در ۱۹۶۱ با وستوک ۱ یک دور زمین چرخید. والنتینا ترشکووا در ۱۹۶۳ نخستین زن فضانورد شد. نیل آرمسترانگ در ۱۹۶۹ نخستین انسانی شد که بر ماه گام نهاد. اینها دستاوردهای رقابت فضایی میان شوروی و آمریکا بودند.
فضانورد شدن چه شرایطی دارد؟
برای فضانورد شدن باید سلامت جسمی و روانی بسیار خوب داشت و معمولاً مدرک علمی یا مهندسی، تجربهٔ خلبانی یا پزشکی لازم است. آموزش چندین سال طول میکشد: غواصی در استخر بزرگ برای شبیهسازی بیوزنی، پروازهای شبیهسازی، آموزش زبان روسی و کار با ابزار. گزینش بسیار رقابتی است و از هزاران متقاضی چند نفر انتخاب میشوند.
زندگی و کار در فضا
فضانوردان ایستگاه فضایی بینالمللی یا ایستگاه تیانگونگ ماهها در بیوزنی میمانند. آنها برای نگه داشتن عضله و استخوان هر روز دو ساعت ورزش میکنند. اثرات سفر طولانی بر بدن در اثر پرواز فضایی بر بدن انسان آمده است. آنها برای کار بیرون ایستگاه لباس فضایی میپوشند و پیادهروی فضایی میکنند. بزرگترین خطرهای بیرون از زمین هم تابش فضایی است.
فضانوردان همه از یک جنس نیستند: فرمانده و خلبان فضاپیما را میرانند، متخصص مأموریت آزمایشها را انجام میدهد و متخصص بار مسئول محموله است. در سالهای اخیر گردشگران فضایی هم با پروازهای تجاری رفتهاند، هرچند به آنان معمولاً فضانورد حرفهای نمیگویند.
پرسشهای رایج
فرق فضانورد و کیهاننورد چیست؟
این نامها به سنت زبانی و برنامهٔ فضایی مربوطاند؛ cosmonaut برای فضانوردان برنامهٔ روسیه و اصطلاح انگلیسی taikonaut برای فضانوردان چینی به کار میرود. ماهیت کارشان یکی است.
نخستین زن فضانورد که بود؟
والنتینا ترشکووا از شوروی در ۱۶ ژوئن ۱۹۶۳ با فضاپیمای وستوک ۶ به فضا رفت.
فضانوردان در ایستگاه چگونه میخوابند؟
در کیسهخوابهایی که به دیوار بسته میشود، چون در بیوزنی بالا و پایین معنی ندارد و بدون بستن شناور میشوند.
آیا ایرانی هم به فضا رفته است؟
تا سال ۲۰۲۵ هیچ فضانورد رسمی ایران به فضا نرفته است. انوشه انصاری، کارآفرین ایرانیتبار آمریکایی، در ۲۰۰۶ بهعنوان گردشگر فضایی به ایستگاه فضایی سفر کرد.
منابع
آخرین بازبینی:
راهنما و مقاله
برای خواندن بیشتر
- مقالهاز کجا میدانیم انسان واقعاً روی ماه قدم گذاشته است؟شواهد فرود ماه را از رصدهای بیرون از ناسا تا ابزارهای سطح و فیلمهای بحثبرانگیز دنبال کنیم؛ هر مدرک چه چیزی را روشن میکند و کدام نتیجه از آن برنمیآید؟
- راهنماچرا رسیدن به فضا برای ماندن در مدار کافی نیست؟اگر جسمی را فقط بالا ببریم، در مدار نمیماند. با یک بالابر خیالی ببینیم حرکت جانبی چه چیزی را عوض میکند و چرا شناوری فضانورد به معنی نبود گرانش نیست.
فکت علمی
دانستنیها
اخبار نجوم
در خبرها
در چنین روزی
در تاریخ علم
- ۲۰۰۹کنستانتین فئوکتیستوف (Konstantin Feoktistov)، فضانورد و مهندس فضایی، درگذشت.
- ۲۰۲۲آزمون سفر ماه، بدون فضانورد
- ۱۹۳۰فضانوردی که فرود نیامد، اما ضروری بود
- ۱۹۵۰رونالد مکنیر (Ronald McNair)، فیزیکدان لیزر و فضانورد شاتل، به دنیا آمد.
- ۱۹۶۸فضانوردان آپولو ۷ نخستین پخش زندهٔ تلویزیونی آمریکاییها از فضا را انجام دادند؛ تصویرهایی ابتدایی، اما پنجرهای تازه برای مخاطبان زمینی.
- ۲۰۱۳اسکات کارپنتر (Scott Carpenter)، فضانوردی که سه بار دور زمین چرخید و بعدها در زیستگاه زیرآبی زندگی کرد، درگذشت.
در همان خبرها
مدخلهایی که با فضانورد در یک خبر آمدهاند.
پیوند به اینجا
مدخلهایی که در متنشان از فضانورد گفتهاند.







