رفتن به محتوا
فلک‌بینfalakbin.ir
کانال تلگرام

صفحهٔ اصلی فلک‌بین

آسمان

فضا

زمین

دانش

ابزار

حساب و فرمول

تاریخ و زمان

واحد و اندازه

ریاضی

آسمان و فضا

بدن

آزمایشگاه

آسمان

منظومه و فضا

زمین

نور و کیهان

کیهان و اخترفیزیک

فلک‌بین

کانال فلک‌بین در تلگرام

تقویم تاریخ علم

در چنین روزی، ۲۱ اکتبر

امسال ۲۹ مهر

رویدادها، زادروزها و درگذشت‌های تاریخ علم در ۲۱ اکتبر، از کهنه به تازه، به روایت بات تقویم علمی؛ هر سال همین روز داستان تازه‌ای به این صفحه اضافه می‌شود.

۱۹۱۴ریاضی و فناوری · زادروز · ۲۸ مهر ۱۲۹۳

معماهایی که درِ ریاضی را باز کردند

۱۱۲ سال پیش در چنین روزی، در سال ۱۹۱۴، مارتین گاردنر (Martin Gardner) به دنیا آمد؛ نویسنده‌ای که نشان داد ورود به ریاضیات همیشه از یک کتاب درسی قطور شروع نمی‌شود. ستون بازی‌های ریاضی او در ساینتیفیک امریکن، خوانندگان را با معماها و ایده‌هایی آشنا کرد که هم قابل‌فهم بودند و هم ذهن را به کار می‌انداختند. گاردنر ریاضی‌دان دانشگاهی نبود، اما نوشته‌هایش هم نوجوانان را جذب می‌کرد و هم برای متخصصان الهام‌بخش بود. علاقه‌اش به شعبده هم در کتاب‌هایش راه پیدا کرد؛ بررسی اینکه پشت یک ترفند سرگرم‌کننده، چه رابطه یا ساختار ریاضی پنهان شده است.

۱۹۲۵ریاضی و فناوری · رویداد · ۲۹ مهر ۱۳۰۴

درخواست حق اختراع لامپ ادیسون

۱۰۱ سال پیش در چنین روزی، در سال ۱۹۲۵، دستگاه فتوسل برای نخستین بار به طور عمومی در ایالات متحده به نمایش درآمد. این فناوری توسط شرکت وِستینگهاوس در نمایشگاه برق نیویورک معرفی شد و نقش مهمی در تحول سنجش نوری و حسگرهای الکترونیکی داشت. فتوسل، با قابلیت شمارش اشیا هنگام عبور از پرتو نور و همچنین تشخیص حضور افراد برای باز شدن خودکار درها، سرآغاز جهشی بزرگ در اتوماسیون و کنترل هوشمند شد که امروزه در بسیاری از فناوری‌های پیشرفته کاربرد دارد.

۱۹۶۷نجوم و فضا · درگذشت · ۲۹ مهر ۱۳۴۶

نموداری برای شناخت خانوادهٔ ستاره‌ها

۵۹ سال پیش در چنین روزی، در سال ۱۹۶۷، اینار هرتسپرونگ (Ejnar Hertzsprung) درگذشت؛ اخترشناسی که ارتباط میان رنگ، دما و درخشندگی ستاره‌ها را بررسی کرد. وقتی این ویژگی‌ها کنار هم قرار بگیرند، آسمان دیگر فقط مجموعه‌ای از نقطه‌های پراکنده نیست؛ می‌توان گروه‌های متفاوت ستاره‌ها را شناخت و دربارهٔ ساختارشان پرسید. کار او پایهٔ نموداری شد که هنری راسل نیز جداگانه در توسعه‌اش نقش داشت و به نام هرتسپرونگ‌ـ‌راسل شناخته می‌شود. هرتسپرونگ در سنجش فاصله‌ها و تعیین مقیاس درخشندگی ستاره‌های متغیر قیفاووسی هم کار کرد؛ پیوندی میان ویژگی‌های ستاره و اندازه‌گیری فاصله‌های کیهانی.

رویدادهای دیگر این روز

  • ۱۸۳۳آلفرد نوبل (Alfred Nobel)، شیمی‌دان و مخترعی که دارایی‌اش را برای جایزه‌های علمی و فرهنگی به جا گذاشت، متولد شد.
  • ۱۸۷۷زادروز اسوالد آوری (Oswald Avery)، از پژوهشگران نقش DNA در انتقال ویژگی‌های وراثتی است.
  • ۱۹۵۰رونالد مک‌نیر (Ronald McNair)، فیزیک‌دان لیزر و فضانورد شاتل، به دنیا آمد.

چهار قرن در یک نگاه

۲۱ اکتبر در گذر سده‌ها

نقطه‌های رنگی داستان‌هایی‌اند که بات گفت، به رنگ رشته‌شان؛ نقطه‌های خاکستری همهٔ رویدادها، زادروزها و درگذشت‌هایی که منبع‌ها برای این روز داشتند. موشواره را روی هر نقطه نگه دارید.

۱۶۰۰۱۶۵۰۱۷۰۰۱۷۵۰۱۸۰۰۱۸۵۰۱۹۰۰۱۹۵۰۲۰۰۰گفته‌شده رویدادزادروزدرگذشت1877 — Oswald Avery — Oswald Theodore Avery was a Canadian-American biochemist and immunologist whose research on pneumococcus bacteria made him one of the founders of immunochemistry. His research laid the groundwork for modern genetics and molecular biology. A 1914 — Martin Gardner — American science writer who, for 25 years, wrote the highly popular “Mathematical Games” column for Scientific American. Though not an academic, nor having ever formally studied maths or science, he wrote widely and prolifically on both s 1967 — Ejnar Hertzsprung — Danish astronomer whose pioneering work transformed stellar astronomy. He was the first to relate a star’s color, luminosity, and temperature, laying the foundation for the Hertzsprung-Russell diagram, developed separately by Henry Rus 1950 — Ronald E. McNair — Ronald E(rwin) McNair was an American physicist and astronaut who was the second African American to fly in space.He had been fascinated by space since childhood, when as early as in elementary school he talked about the Sputnik satelli 1833 — Alfred Bernhard Nobel — Swedish chemist and inventor who invented dynamite and other, more powerful explosives. An explosives expert like his father, in 1866 he invented a safe and manageable form of nitroglycerin he called dynamite, and later, smokeless ۱۹۱۴ — معماهایی که درِ ریاضی را باز کردند ۱۹۲۵ — درخواست حق اختراع لامپ ادیسون ۱۹۶۷ — نموداری برای شناخت خانوادهٔ ستاره‌ها ۱۸۳۳ — آلفرد نوبل (Alfred Nobel)، شیمی‌دان و مخترعی که دارایی‌اش را برای جایزه‌های علمی و فرهنگی به جا گذاشت، متولد شد. ۱۸۷۷ — زادروز اسوالد آوری (Oswald Avery)، از پژوهشگران نقش DNA در انتقال ویژگی‌های وراثتی است. ۱۹۵۰ — رونالد مک‌نیر (Ronald McNair)، فیزیک‌دان لیزر و فضانورد شاتل، به دنیا آمد.
نجوم و فضافیزیک و شیمیزیست و پزشکیریاضی و فناوریمنبع‌ها

روزهای دیگر سال

هر روزی که بات دربارهٔ آن نوشته، صفحهٔ خودش را دارد.

تقویم علمی هر روز در تلگرام

هر روز در تلگرام

این را هر روز در تلگرام بگیرید

تقویم علمی تاریخ @onthisday_arefi_bot: تاریخ علم در همین روز، از Today in Science History، ویکی‌پدیا، ویکی‌داده، MacTutor و بنیاد نوبل: یکی دو رویداد مهم با شرح کامل، با اولویت نجوم و فضا، مرور کوتاه چند روید… رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.

دانش

امروز در بخش دانش

فلک‌بین

در گوشه‌های دیگر فلک‌بین