بارش شهابی Meteor shower

شهاب (Meteor) خط نورانی کوتاهی است که وقتی ذرهٔ ریزی از فضا، به‌نام شهابواره، با سرعتی میان حدود ۱۱ تا ۷۲ کیلومتر بر ثانیه وارد جو می‌شود و در اثر اصطکاک با هوا می‌سوزد پدید می‌آید. اگر باقی‌مانده‌اش به زمین برسد، شهاب‌سنگ نام دارد. بیشتر شهاب‌ها اندازهٔ دانهٔ شن یا کوچک‌تراند و در ارتفاع حدود ۸۰ تا ۱۰۰ کیلومتر محو می‌شوند (نگاه کنید به ورود به جو).

بارش شهابی چگونه پدید می‌آید؟

دنباله‌دارها هنگام نزدیک شدن به خورشید غبار و ریگ بر مدار خود برجا می‌گذارند. هر سال زمین از روی مدار این ردها می‌گذرد و ذرات به‌صورت شهاب‌های فراوان دیده می‌شوند. بعضی بارش‌ها از سیارک‌ها می‌آیند، مثلاً بارش جوزایی. مسیر شهاب‌ها به‌علت اثر دورنما از نقطه‌ای در آسمان به نام کانون (رادیانت) به بیرون می‌تابد و بارش را به نام صورت فلکی آن نقطه می‌نامند.

مهم‌ترین بارش‌های شهابی سال

شمار شهاب‌ها را با «نرخ ساعتی منطقه‌ای» (ZHR) در شرایط آسمان ایدئال می‌سنجند.

چگونه بارش شهابی را ببینیم؟

دور از آلودگی نوری و در شب بی‌ماه یا کم‌ماه، دراز بکشید و کل آسمان را بی‌ابزار نگاه کنید. دوربین دوچشمی لازم نیست. چشم‌ها به تاریکی عادت می‌کنند و بعد از ۲۰ تا ۳۰ دقیقه بیشترین شهاب‌ها دیده می‌شود. بهترین زمان معمولاً پس از نیمه‌شب تا سپیده‌دم است، چون در آن ساعات زمین رو به جهت حرکت خود در مدار می‌چرخد.

پرسش‌های رایج

### بارش شهابی چیست؟
بارش شهابی افزایش سالانهٔ شهاب‌ها در آسمان است که وقتی زمین از ردّ غبار یک دنباله‌دار یا سیارک می‌گذرد رخ می‌دهد.

### شهاب با شهاب‌سنگ چه فرقی دارد؟
شهاب خط نور ناشی از سوختن ذره در جو است، ولی شهاب‌سنگ تکه‌ای است که از جو گذشته و روی زمین فرود آمده است.

### بهترین بارش شهابی سال کدام است؟
برساوشی در اوت و جوزایی در دسامبر معمولاً پرشمارترین بارش‌های سال‌اند.

### آیا بارش شهابی خطری دارد؟
نه. ذرات بارش‌های شهابی بسیار ریزند و در جو می‌سوزند و به زمین نمی‌رسند.