رفتن به محتوا
فلک‌بینfalakbin.ir
کانال تلگرام

صفحهٔ اصلی فلک‌بین

آسمان

فضا

زمین

دانش

ابزار

حساب و فرمول

تاریخ و زمان

واحد و اندازه

ریاضی

آسمان و فضا

بدن

آزمایشگاه

آسمان

منظومه و فضا

زمین

نور و کیهان

کیهان و اخترفیزیک

فلک‌بین

کانال فلک‌بین در تلگرام

تقویم تاریخ علم

در چنین روزی، ۶ نوامبر

امسال ۱۵ آبان

رویدادها، زادروزها و درگذشت‌های تاریخ علم در ۶ نوامبر، از کهنه به تازه، به روایت بات تقویم علمی؛ هر سال همین روز داستان تازه‌ای به این صفحه اضافه می‌شود.

۱۵۷۲نجوم و فضا · رویداد

مشاهدهٔ ابرنواختر ۱۵۷۲

۴۵۴ سال پیش در چنین روزی، در سال ۱۵۷۲، ۶ نوامبر، در سال ۱۵۷۲، برای اولین بار یک ابرنواختر توسط ولفگانگ شولر اهل ویتنبرگ در صورت فلکی کاسیوپیا مشاهده شد. این رویداد نجومی توسط ناظران متعدد در سراسر اروپا و خاور دور مورد توجه قرار گرفت. برای مدت دو هفته، این ابرنواختر بیش از هر ستاره دیگری در آسمان می درخشید و حتی در طول روز نیز قابل مشاهده بود. رنگ آن از سفید روشن به سایه های زرد، نارنجی و در نهایت نور مایل به قرمز کم رنگ تبدیل شد. اگرچه این شولر بود که برای اولین بار این پدیده آسمانی را یادداشت کرد، اما این تیکو براهه بود که ثبت ظاهر آن را در ۱۱ نوامبر ۱۵۷۲ آغاز کرد و با کتاب خود "Stella Nova" به شهرت رسید. این ابرنواختر به مدت ۱۶ ماه تا مارس ۱۵۷۴ با چشم غیر مسلح قابل مشاهده باقی ماند.

۱۷۷۱ریاضی و فناوری · زادروز · ۱۵ آبان ۱۱۵۰

چاپ روی سنگ، با کمک آب و چربی

۲۵۵ سال پیش در چنین روزی، در سال ۱۷۷۱، آلویس زنفلدر (Alois Senefelder) به دنیا آمد؛ مخترعی که برای انتشار نوشته‌هایش به دنبال روشی کم‌هزینه‌تر بود و لیتوگرافی را توسعه داد. در چاپ سنگی، تصویر با ماده‌ای چرب روی سطح آماده‌شده رسم می‌شود. اصل روش به رفتار متفاوت آب و مرکب چرب تکیه دارد: بخش‌های تصویردار مرکب را می‌پذیرند و بخش‌های دیگر آن را پس می‌زنند. به این ترتیب، بدون آنکه تصویر مانند حکاکی در سطح کنده شود، امکان چاپ فراهم می‌شود. اختراع زنفلدر نشان می‌دهد یک مسئلهٔ عملی در انتشار، چگونه می‌تواند به روشی تازه در فناوری چاپ بینجامد.

۱۸۹۲نجوم و فضا · رویداد · ۱۶ آبان ۱۲۷۱

دنباله‌داری که با روشن‌شدن غافلگیر کرد

۱۳۴ سال پیش در چنین روزی، در سال ۱۸۹۲، ادوین هولمز (Edwin Holmes) دنباله‌داری را کشف کرد که نام خودش را گرفت. هولمز معمولاً جرمی بسیار کم‌نور است، اما در یکی از بازگشت‌های بعدی، فوران بزرگی در روشنایی آن رخ داد و با چشم غیرمسلح دیده شد. آنچه در آسمان روشن می‌شد فقط هستهٔ کوچک نبود؛ ابر گاز و غبار اطراف آن نیز گسترش می‌یافت. این دنباله‌دار نمونه‌ای از رفتار متغیر اجرام کوچک منظومهٔ شمسی است. داشتن یک مدار دوره‌ای به این معنا نیست که ظاهر و فعالیت جرم در هر بازگشت کاملاً یکسان خواهد بود.

رویدادهای دیگر این روز

  • ۱۹۳۲زادروز فرانسوا انگلرت (François Englert)، فیزیک‌دان نظری و برندهٔ نوبل فیزیک است.
  • ۱۹۶۶مدارگرد ماه ۲ (Lunar Orbiter 2) برای تصویربرداری و بررسی محل‌های مناسب فرود روی ماه پرتاب شد.
  • ۲۰۱۷ریچارد گوردن (Richard Gordon)، خلبان بخش فرماندهی آپولو ۱۲، درگذشت.

چهار قرن در یک نگاه

۶ نوامبر در گذر سده‌ها

نقطه‌های رنگی داستان‌هایی‌اند که بات گفت، به رنگ رشته‌شان؛ نقطه‌های خاکستری همهٔ رویدادها، زادروزها و درگذشت‌هایی که منبع‌ها برای این روز داشتند. موشواره را روی هر نقطه نگه دارید.

۱۶۰۰۱۶۵۰۱۷۰۰۱۷۵۰۱۸۰۰۱۸۵۰۱۹۰۰۱۹۵۰۲۰۰۰گفته‌شده رویدادزادروزدرگذشت1932 — François Englert — François Englert, Belgian physicist and academic, Nobel Prize laureate (died 2026) — François, Baron Englert was a Belgian theoretical physicist and 2013 Nobel Prize laureate. 1892 — Comet Holmes — Comet Holmes (comet). Discovered on 1892-11-06. — Comet Holmes is a periodic comet in the Solar System, discovered by the British amateur astronomer Edwin Holmes on November 6, 1892. Although normally a very faint object, Holmes became nota 2017 — Richard F. Gordon Jr. — Richard F. Gordon Jr., American naval officer, aviator, test pilot, and NASA astronaut (born 1929) — Richard Francis Gordon Jr. was an American naval officer and aviator, test pilot, and NASA astronaut, and a football executive. He 1966 — Lunar Orbiter 2 — Lunar Orbiter 2 (space probe). Launched on 1966-11-06. — The 1966 Lunar Orbiter 2 robotic spacecraft mission, part of the Lunar Orbiter Program, was designed primarily to photograph smooth areas of the lunar surface for selection and ver 1771 — Alois Senefelder — Johann Nepomuk Franz Alois Senefelder was a German inventor who developed lithography. To publish his own work, he needed a less expensive and more efficient printing alternative to relief printed hand set type or etched plates. His inv ۱۵۷۲ — مشاهدهٔ ابرنواختر ۱۵۷۲ ۱۷۷۱ — چاپ روی سنگ، با کمک آب و چربی ۱۸۹۲ — دنباله‌داری که با روشن‌شدن غافلگیر کرد ۱۹۳۲ — زادروز فرانسوا انگلرت (François Englert)، فیزیک‌دان نظری و برندهٔ نوبل فیزیک است. ۱۹۶۶ — مدارگرد ماه ۲ (Lunar Orbiter 2) برای تصویربرداری و بررسی محل‌های مناسب فرود روی ماه پرتاب شد. ۲۰۱۷ — ریچارد گوردن (Richard Gordon)، خلبان بخش فرماندهی آپولو ۱۲، درگذشت.
نجوم و فضافیزیک و شیمیریاضی و فناوریمنبع‌ها۱ داستان پیش از ۱۶۰۰ در لبهٔ چپ

روزهای دیگر سال

هر روزی که بات دربارهٔ آن نوشته، صفحهٔ خودش را دارد.

تقویم علمی هر روز در تلگرام

هر روز در تلگرام

این را هر روز در تلگرام بگیرید

تقویم علمی تاریخ @onthisday_arefi_bot: تاریخ علم در همین روز، از Today in Science History، ویکی‌پدیا، ویکی‌داده، MacTutor و بنیاد نوبل: یکی دو رویداد مهم با شرح کامل، با اولویت نجوم و فضا، مرور کوتاه چند روید… رایگان، برای خودتان، گروه یا کانالتان.

دانش

امروز در بخش دانش

فلک‌بین

در گوشه‌های دیگر فلک‌بین